ಅಕಿ ಕಿಟ್ಟಿ
ಅಕಿ ಕಿಟಿ
ಇಂಚಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ :Akikiti, Sümi kick fighting
ಗಮನ : ದೊಂಕುನು, ಬ್ಲೋಕಿಂಗ್
ಅಕಿ ಕಿಟಿ ಪಂಡ ಒಂಜಿ ಅರೆ-ಸಂಪರ್ಕ ಯುದ್ಧ ಕ್ರೀಡೆ ಉಂದೆಟ್ ಪಾದದ ತಳೊಟು ಒಯ್ಪುನ ಬೊಕ್ಕ ತಡೆಪುನ ಕ್ರೀಡೆ ಉಂಡು. ಉಂದು ಭಾರತೊದ ನಾಗಾಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ಸುಮಿ ನಾಗ ಬುಡಕಟ್ಟ್ ದಕ್ಲೆಡ್ದ್ ಪುಟ್ಟುನ ಒಂಜಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕ್ರೀಡೆ. ಉಂದು ನೆಲತ ಮಿತ್ತ್ ಒಂಜಿ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಗೊಬ್ಬೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ರಡ್ಡ್ ಯೋಧೆರೆನ ನಡುಟು ಗೊಬ್ಬೊಡು. ಎದುರಾಳಿನ್ ಮಂಡೆಗ್ ಬೂರುನ ಅತ್ತಂದೆ ಕೈಟ್ ನೆಲನ್ ಸ್ಪರ್ಶ ಮಲ್ಪುನ ಅತ್ತಂದೆ ಆಟದ ಜಾಗೆದ ಪಿದಯಿ ಪಾದ ದೀಪುನ ಉದ್ದೇಶ.
ಚರಿತ್ರೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತೊದ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶೊ ಆಯಿನ ನಾಗಾಲ್ಯಾಂಡ್ ದ ಮುಖ್ಯ ಬೇಟೆಗಾರೆರ್ ಆಯಿನ ಸುಮಿ ನಾಗ ಬುಡಕಟ್ಟ್ ದಕ್ಲೆನ ನಡುಟು ಆಕಿ ಕಿಟಿ ಒಂಜಿ ಕ್ರೀಡೆ ಆದ್ ಪುಟ್ಟುದು ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಮೂಲತಃ, ಉಂದು ಒಂಜಿ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಉಂದು ತಪ್ಪುಲೆನ್ ಸರಿ ಮಲ್ಪುನ, ಗೌರವೊನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸವುನ, ಅತ್ತಂದೆ ಹಿಂಸೆನ್ ಆಶ್ರಯಿಸಂದೆ ಬುಡಕಟ್ಟ್ ಜನಾಂಗದಕುಲೆನ ನಡುಟು "ವಿವಾದೊಲೆನ್ ನಿವಾರಣೆ ಮಲ್ಪುನ" ಉದ್ದೇಶೊಗು ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಬುಡಕಟ್ಟ್ ದ ಸಮಾರಂಭೊಲೆಡ್ ಉಂದೆನ್ ನಡತೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಅಕಿ ಕಿಟಿನ್ 1922ಡ್ ಪ್ರಕಟವಾದ್ ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಜಾನ್ ಹೆನ್ರಿ ಹಟನ್ ನ ದಿ ಸೆಮಾ ನಾಗಸ್ ಪನ್ಪಿನ ಪುಸ್ತಕೊಡು ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಕಿ ಕಿಟಿ ಪಂಡ "ಕಿಕ್ ಫೈಟ್" ಪನ್ಪಿನ ಅರ್ಥ. [1]
ಕ್ರೀಡೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಅಕಿ ಕಿಟಿಡ್, ಎದುರಾಳಿನ್ ಹಾಕಿಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ತಡೆಯೆರೆ ಪಾದದ ಅಡಿ ಭಾಗೊನು ಮಾತ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಉಂದು ನೆಲಟ್ ಚಿತ್ರ ಮಲ್ತಿನ ಒಂಜಿ ವೃತ್ತೊದ ಉಲಯಿ ಗೊಬ್ಬೊಡು. ಅರೆ-ಸಂಪರ್ಕ ಆಟದ ಉದ್ದೇಶ ಪಂಡ ಎದುರಾಳಿನ್ ಮೊರಂಪುಗು ಬೂರ್ಪವುನವು ಅತ್ತಂಡ ವೃತ್ತೊಡ್ದ್ ಪಿದಯಿ ಬುಡ್ಪುನವು. ಫ್ರಂಟ್ ಕಿಕ್ಸ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಜಂಪಿಂಗ್ ಫ್ರಂಟ್ ಕಿಕ್ಸ್ ನ್ ಎದುರಾಳಿನ ಸೊಂಟ, ಬದಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ತಿಗಲೆಗ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಕ್ರೀಡೆಗ್ ಒವ್ವೆ ಒಂಜಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ತರಬೇತಿ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ ಇಜ್ಜಿ, ಆಂಡಲಾ ಫೈಟರ್ ಲೆಗ್ ಶಕ್ತಿ, ಶಕ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ನಮ್ಯತೆನ್ ಗಳಸೆರೆ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಏತ್ ವ್ಯಾಯಾಮೊಲುಲಾ ತರಬೇತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಭಾಗವಾದುಂಡು. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ರಡ್ಡ್ ಜನೊಕ್ಲೆನ ಗೊಬ್ಬು, ಒರಿ ತಜ್ಞೆರ್ ರಡ್ಡ್ ಜೂನಿಯರ್ ಲೆಗ್ ಬೋಡಾಂಡ ಸವಾಲ್ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಆಟದ ನಿಯಮೊಲು ಎದುರಾಳಿನ್ ತಿರ್ತ್ ಬುಡ್ನಗ ದೊಂಕುನ ನಿಷೇಧ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಒಂಜಿ ಬೆರಳ್‍ಡ್ ನೆಲನ್ ಮುಟ್ಟುನವುಲಾ ಆಟೊಡು ಸೋತುದು ಪೋಪುಂಡು. [1]
ಆಧುನಿಕ ಅಭ್ಯಾಸ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಕಲೆನ್ ಬುಲೆಪಾವುನ ಬೊಕ್ಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶೊಡು ಅಫುಯೆಮಿ ಅಕಿಕಿಟಿ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ನ್ 2014ಡ್ ರಚನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಕುಲು ಆ ಆಟೊನು ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಪಂಡ್ದ್ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಪಗಡ್ದ್, ಅಕಿಕಿಟಿ ನವೆಂಬರ್ ಡ್ ಪುಘೊಬೊಟೊಡ್ ನಡಪುನ ವಾರ್ಷಿಕ ಥುವುನಿ ಉತ್ಸವೊಡು ನಡಪುನ ತುವುನಿ ಅಕಿಕಿಟಿ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಶಿಪ್ ಡ್ ವಾರ್ಷಿಕವಾದ್ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಮಲ್ತೊಂದು ಉಂಡು. ಉಂದು ಮೂಜಿ ಸುತ್ತುಡು ಮೂಜಿ ರ್ದ್ ನಾಲ್ ನಿಮಿಷ ಮುಟ್ಟ ಗೊಬ್ಬೊಡು. ಕೈತ ಬಳಕೆ ನಿಷೇಧ. 2018ಡ್, ಸಂಘ ಕಿಸಾಮಾ ಹೆರಿಟೇಜ್ ಗ್ರಾಮೊಡು ಹಾರ್ನ್ಬಿಲ್ ಉತ್ಸವೊಡು ಅಕಿಕಿಟಿನ್ ಪ್ರದರ್ಶನಮಲ್ತ್ಂಡ್. [2]
೨೦೦೮ಡ್, ಉಂದು ಬಿಬಿಸಿ ಥ್ರೀ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಟಿವಿ ಶೋ ಲಾಸ್ಟ್ ಮ್ಯಾನ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ದ ಸರಣಿ ೧ ದ ನಾಲ್ನೇ ಕಂತ್ ಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಸುಮಿ ಕಿಕ್ ಫೈಟಿಂಗ್ ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆದ ಕಂತ್ ಡ್, ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಮ್ ಬೊಕ್ಕ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಡ್ದ್ ಆರು ಕ್ರೀಡಾಪಟುಲು ಬುಡಕಟ್ಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಲೆನ ವಿರುದ್ಧ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಕಡೆತ ಮನುಷ್ಯೆ ಆಯೆರ್. [3]
ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]- ಕಿಕ್ ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್
- ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಾಗ ಗೊಬ್ಬು ಬೊಕ ಕ್ರೀಡೆಲೆನ ಪಟ್ಟಿ
- ಟೇಸಿಯನ್
- ಟೇಕ್ವಾಂಡೊ
ಉಲ್ಲೇಖೊಲು
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]- 1 2 Kohima Bureau (8 December 2017). "Way of the Hornbill: Tribes represent the Naga lore in a single event". Eastern Mirror Nagaland. Retrieved 5 December 2020. Cite error: Invalid
<ref>tag; name "EMN" defined multiple times with different content. - ↑ NT Online (5 December 2018). "Akikiti : The last man standing". Nagaland Today. Archived from the original on 25 July 2023. Retrieved 5 December 2020.
- ↑ Newsome, Brad (26 January 2012). "Last Man Standing: Nagaland India, Saturday, January 27". The Sydney Morning Herald. Retrieved 5 December 2020.