ತ್ರಿಶೂರ್

ತ್ರಿಶೂರು (ಮಲಯಾಳಂ: തൃശൂർ, ಉಚ್ಚಾರಣೆ [triˈʃ(ː)uːr] i), ದುಂಬು ತ್ರಿಚೂರು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪುದರ್ ತ್ರಿಸಿವಪೆರೂರ್, ಕೇರಳ ದೇಶದ ಒಂಜಿ ನಗರ ಬೊಕ್ಕ ತ್ರಿಶೂರು ಜಿಲ್ಲೆದ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ,. ಉಂದು ಕೊಚ್ಚಿ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಜಿಕೋಡ್ ಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೇರಳೊಡು ಮೂಜಿನೆ ಮಲ್ಲ ನಗರ ಸಮೂಹ, ಬೊಕ್ಕ ಭಾರತೊಡು 21ನೇ ಮಲ್ಲ ನಗರ. ತ್ರಿಶೂರು ನಗರೊನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರೊ ಟೈರ್-2 ನಗರೊ ಆದ್ ವರ್ಗೀಕರಿಸವುಂಡು. ತೆಕ್ಕಿಂಕಾಡು ಮೈದಾನಂ ಪನ್ಪಿನ 65 ಎಕರೆ (26 ಹೆಕ್ಟೇರ್) ಗುಡ್ಡೆದ ಸುತ್ತ ಈ ನಗರೊನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್ ಉಂದೆಟ್ ವಡಕ್ಕುಮ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನ ಉಂಡು. ಉಂದು ರಾಜ್ಯೊದ ರಾಜಧಾನಿ ತಿರುವನಂತಪುರಂದ್ ವಾಯುವ್ಯೊಗು ೨೮೪ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೧೭೬ ಮೈಲ್) ದೂರೊಡು ಉಂಡು. ಥ್ರಿಶೂರ್ ಒಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ಕೊಚ್ಚಿನ್ ರಾಜ್ಯೊದ ರಾಜಧಾನಿ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್,ಬೊಕ್ಕ ಅಸಿರಿಯನ್, ಗ್ರೀಕೆರ್, ಪರ್ಷಿಯನ್ ಲು, ಅರಬ್ಬೆರ್, ರೋಮನ್ ಲು, ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಲು, ಡಚ್ ಲು ಬೊಕ್ಕ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಲೆನ ಸಂಪರ್ಕೊದ ಬಿಂದು ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್.
ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ಆಚರಣೆಲೆನ ನಗರ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತಿಹಾಸೊಡು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೊಕ್ಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಒಲವುಲೆನ್ ತೂದು ಕೇರಳದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಜಧಾನಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ನಗರ ಕೇಂದ್ರೊಡು ಕೇರಳ ಸಂಗೀತ ನಾಡ್ಕ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಕೇರಳ ಲಲಿತಾಕಲ ಅಕಾಡೆಮಿ ಬೊಕ್ಕ ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಉಂಡು. ಈ ನಗರೊಡು ಕೇರಳೊದ ಅತ್ಯಂತ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಬೊಕ್ಕ ಅದ್ಭುತ ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಉತ್ಸವವಾದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಪೂರಂ ಉತ್ಸವ ನಡಪುಂಡು ವಡಕುಮ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನದ ತೆಕ್ಕಿನಕಾಡು ಮೈದಾನೊಡು ಈ ಉತ್ಸವ ಏಪ್ರಿಲ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಮೇಡ್, ಮಲಯಾಳಂ ಮಾಸದ 'ಮೇಡಂ' ಡ್ ನಡಪುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರುಡು ಧರ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ. ಈ ನಗರ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ್ ಹಿಂದೂ ವಿದ್ವಾಂಸೆರೆನ ಕೇಂದ್ರವಾದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಬೊಕ್ಕ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ ಬೊಕ್ಕ ಜುದಾಯಿಸಂ ಧರ್ಮ ತ್ರಿಶೂರು ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿತ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡೊಗು ಪ್ರವೇಶಿಸಾಯಿನವು ಪನ್ಪಿನ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ತ್ರಿಶೂರುಡ್ ವಡಕ್ಕುಂನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನ, ತಿರುವಾಂಬಾಡಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಪರಮೇಕ್ಕಾವು ಬಾಗವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಸೇರ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲು ಉಂಡು. ಮೂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ಲು ಉಲ್ಲ, ಸೈಂಟ್ ಆಂಟನಿಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಬಾರ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಫೋರೇನ್, ಅವರ್ ಲೇಡಿ ಆಫ್ ಲೌರ್ಡೆಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಾಬಾರ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಅವರ್ ಲೇಡಿ ಆಫ್ ಡಲೂರ್ಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಬಾರ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾ, ಭಾರತೊದ ಅತಿ ಮಲ್ಲ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಚರ್ಚ್.ತ್ರಿಶೂರು ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಶರಿಯಾ ಅಂಡ್ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಸ್ಟಡೀಸ್ ಗ್ ನೆಲೆಯಾತ್ಂಡ್.
ಈ ನಗರೊಡು ನಾಲ್ ಪ್ರಮುಖ ಅನುಸೂಚಿತ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಉಂಡು, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಧನಲಕ್ಷ್ಮಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಎಸ್ಎಎಫ್ ಸ್ಮಾಲ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೆಲವು ಚಿಟ್ ಫಂಡ್ ಲು.ಈ ನಗರೊಡು ರೇಷ್ಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣೊಲೆನ ಮಲ್ಲ ಕೇಂದ್ರಲಾ ಉಂಡು. ತ್ರಿಶೂರ್ ಕೇರಳೊಡು ಮಸ್ತ್ ದೇಶೀಯ ಪ್ರವಾಸಿಲೆನ್ ಆಕರ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರು ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕೇಂದ್ರ ಆದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಕೇರಳ ಕಲಾಮಂಡಲಂ, ಕೇರಳ ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಕೇರಳ ಆರೋಗ್ಯ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಪಶು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಾಣಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಕಾಲೇಜು, ಶ್ರೀ ಕೇರಳ ವರ್ಮ ಕಾಲೇಜು, ಸೇಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ಕಾಲೇಜು, ಜವಾಹರ್ ಬಾಲ್ ಭವನ ತ್ರಿಶೂರ್, ಕೇರಳ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ ಸಂಸ್ಥೆ, ಕೇರಳ ಅರಣ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಅಕಾಡೆಮ್, ಕೇರಳ ಪೊಲೀಸ್ ಅಕಾಡೆಮ್ ಸೇರ್ದ್ ಕೆಲವು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್ ನೆಲೆಯಾತ್ಂಡ್ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರ, ಕೇರಳ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಬೊಕ್ಕ ರಕ್ಷಣಾ ಸೇವೆಲೆನ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಅಬಕಾರಿ ಅಕಾಡೆಮಿ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರ, ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಗೀತ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಲೆ ಕಾಲೇಜ್, ಸರ್ಕಾರಿ ಲಲಿತಕಲೆ ಕಾಲೇಜ್, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಾನೂನು ಕಾಲೇಜು, ಸರ್ಕಾರಿ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜು, ಸರ್ಕಾರಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜು ಬೊಕ್ಕ ವೈದ್ಯರತ್ನಂ ಆಯುರ್ವೇದ ಕಾಲೇಜು. ಸ್ಥಳೀಯ ಮಟ್ಟೊಡು ಜೀವನಪೂರ್ತಿ ಕಲ್ಪುನವು ವಾಸ್ತವಿಕತೆ ಆಯೆರೆ ನಗರೊದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರಯತ್ನೊಲೆನ್ ಗುರುತಿಸವುನ ನಿಟ್ಟಿಡ್ ಯುನೆಸ್ಕೋ ತನ್ನ ಗ್ಲೋಬಲ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಆಫ್ ಲರ್ನಿಂಗ್ ಸಿಟಿಸ್ (ಜಿಎನ್ಎಲ್ಸಿ) ಡ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ಸೇರ್ಪಾದ್ಂಡ್.
ವ್ಯಾಕರಣ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]
ತ್ರಿಶೂರು ಪುದರ್ (ಮಲಯಾಳಂ: തൃശ്ശൂർ) ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆದ ತಿರುಶಿವಪೆರೂರು (ಅರ್ಥ: ಪವಿತ್ರ ಶಿವನ ಊರು) ಪನ್ಪಿನ ಶಬ್ದದ ಕಿನ್ಯ ರೂಪ. ಈ ಪುದರ್ ನಗರೊದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣೊಗು ಕಾರಣವಾತ್ಂಡ್, ಅವು ವಡಕ್ಕುಮ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಉಂದೆತ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ದೇವತೆ ಆದ್ ಶಿವ ಉಲ್ಲೆರ್.ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ಅಧಿಕೃತವಾದ್ ಅಯಿತ ಆಂಗ್ಲೀಕೃತ ಪುದರ್ ತ್ರಿಚೂರ್ ಡ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ 1990 ಮುಟ್ಟ ಸರ್ಕಾರ ಅಯಿನ್ ಅಯಿತ ನಿಜವಾದ್ ಮಲಯಾಳಂ ಪುದರ್ ಡ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್.ತ್ರಿಶೂರುನು ಪಿರಾಕ್ದ ಕಾಲೊಡು "ವೃಷಭದ್ರಿಪುರಂ" (ದಕ್ಷಿಣೊದ ಕೈಲಾಸಂ) ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
ಚರಿತ್ರೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮೆಗಾಲಿತ್ ಲೆನ ಬೊಕ್ಕ ಡಾಲ್ಮೆನ್ ಲೆನ ಉಪಸ್ಥಿತಿ ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ ಕನಿಷ್ಠ ಕ್ರಿ.ಪೂ 1000 ಡ್ದ್ ಕ್ರಿ.ಶ. 500 ಮುಟ್ಟ ಜನಕುಲು ನೆಲೆಯಾದಿತ್ತೆರ್ ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಸೂಚಿಸವುಂಡು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರೈಲ್ವೆಗ್ ಇಲ್ಲಸ್ಟ್ರೇಟೆಡ್ ಗೈಡ್ ಡ್ದ್ ಸ್ವರಾಜ ಸುತ್ತುಡ್ದ್ ತೂಯಿನ ವಡಕ್ಕುನ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರದ ಚಿತ್ರ ತ್ರಿಶೂರ್ ಸೇರ್ದ್ 16ನೇ ಶತಮಾನೊಡು ಕೇರಳದ ಮಸ್ತ್ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರೆನ ನೌಕಾ ಪ್ರಭಾವ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ೧೭ನೆ ಶತಮಾನೊದ ಸುರುಟು ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ನೌಕಾಶಕ್ತಿ ಕಮ್ಮಿ ಆದ್ ಡಚ್ ಮುಖ್ಯ ನೌಕಾಶಕ್ತಿ ಆಂಡ್. ಡಚ್ ನಕುಲೆನ ಸಹಾಯೊಡು, ಕೊಚ್ಚಿನ್ ರಾಜ್ಯೊದ ರಾಜಮನೆತನೊ 1710ಡ್ ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್ ದ ಜಮೊರಿನ್ ಡ್ದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ಮರ್ಯಾದಿ ಮಲ್ತೆರ್.ಮಹಾರಾಜ ಶಕ್ತಾನ್ ತಂಪುರಾನ್ ಕೊಚ್ಚಿನ್ (೧೭೬೯-೧೮೦೫) ರಾಜ್ಯೊದ ಸಿಂಹಾಸನೊಗು ಏರ್ದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ತನ್ನ ರಾಜಧಾನಿ ಮಲ್ತಿನ ಬುಕ್ಕೊ ತ್ರಿಶೂರು ಮಹತ್ವೊಗು ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಮಹಾರಾಜೆರ್ ಈ ನಗರೊನು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊದ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಬೊಕ್ಕ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರೊ ಆದ್ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಕುಟುಮೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ದ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೆರೆನ್ ಆಹ್ವಾನಿಸದ್.೧೭೫೦-೬೦ ದ ಪೊರ್ತುಡು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯೊದ ಸುಲ್ತಾನ್ ಆಯಿನ ಹೈದರ್ ಅಲಿ ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ವಶೊಕ್ ದೆತೊನುವೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಮೈಸೂರುದ ಉಪನದಿ ಆದ್ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೭೮೬ಡ್, ಮೈಸೂರುದ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನ ಮಗೆ ತ್ರಿಶೂರುದ ಮಿತ್ತ್ ಮತ್ತೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತೆರ್ ಆಂಡ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣಂ ಯುದ್ಧೊದ ನಂತರ ಪಿರ ಪೋಯೆರ್. ಈ ನಡುಟು, ಸಕ್ತಾನ್ ತಂಪುರನ್ ನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ರಾಮ ವರ್ಮ X ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪೆನಿದೊಟ್ಟುಗು ಒಂಜಿ ಒಪ್ಪಂದೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದ್, ಕೊಚ್ಚಿನ್ ರಾಜ್ಯೊನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರದೇಶೊಗು ಪರಿವರ್ತಿಸಯೆರ್. ಜಾನ್ ಗೌಲ್ಡ್ 1816ಡ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ತಿನ ವಡಕ್ಕುನ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ತ್ರಿಶೂರು ನಗರೊದ ಸುರುತ ಗೊತ್ತಾಯಿನ ನಕ್ಷೆ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ೧೯೧೯ ಸಭೆಟ್ ಒಂಜಿ ಸಮಿತಿ ರಚನೆ ಆಯಿ ಬೊಕ್ಕ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳುವಳಿಗ್ ವೇಗ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ನಾಗರಿಕ ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿ ನನೊಂಜಿ ವರ್ಷೊಡು ತ್ರಿಶ್ಯೂರ್ ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಜನೊಕ್ಲೆನ್ ಆಕರ್ಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ಬೊಕ್ಕ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ 1927 ಬೊಕ್ಕ 1934ಡ್ ನಗರೊಗು ಭೇಟಿ ಕೊರ್ದು ಅಯಿನ್ ಬುಲೆಪಾಯೆರ್.ಆರ್. ಕೆ. ಷಣ್ಮುಖಮ್ ಚೆಟ್ಟಿ, ೧೯೩೫ಡ್ದ್ ೧೯೪೧ ಮುಟ್ಟ ಕೊಚ್ಚಿನ್ ರಾಜ್ಯೊದ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ದಿವಾನ್, ತ್ರಿಶೂರು ಟೌನ್ ಹಾಲ್ ಬೊಕ್ಕ ರಾಮನಿಲಯಂನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತ್ದ್ ನಗರೊನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಕೇರಳ ರಾಜಕೀಯೊಡು ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಉಂಡು. ಈ ಕಾಲೊಡು ನಿರ್ಮಾಣ ಆಯಿನ ಬೇತೆ ಪ್ರಮುಖ ನಾಗರಿಕ ಕಟ್ಟಡೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯೊಲು ತ್ರಿಶೂರುದ ಪುರಸಭೆ ಕಟ್ಟಡ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವರಾಜ ಸುತ್ತುನ್ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತುಂಡು.೧೯೪೭ಡ್ ಭಾರತ ವಸಾಹತು ಆಡಳಿತೊಡ್ದ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆನಗ ತ್ರಿಶ್ಯೂರ್ ಕೊಚ್ಚಿನ್ ರಾಜ್ಯೊದ ಭಾಗವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ತ್ರಿಶೂರು ಜಿಲ್ಲೆ ೧೯೪೯ ಜುಲೈ ೧ ತಾರೀಕ್ ಗ್ ರಚನೆ ಆಂಡ್, ಉಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ತ್ರಿಶೂರು ನಗರೊಡು ಉಂಡು.[೧]
ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಭಾರತದ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ಮಧ್ಯಭಾಗೊಡು ಉಪ್ಪುನ ತ್ರಿಶೂರು ಜಿಲ್ಲೆದ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ. ಈ ನಗರ ಕೊಚ್ಚಿಡ್ದ್ 75 ಕಿ.ಮೀ ಈಶಾನ್ಯೊಗು, ಕೊಯಂಬತ್ತೂರುಡ್ದ್ 133 ಕಿ.ಮೀ ನೈಋತ್ಯೊಗು, ಕೊಜಿಕೋಡ್ ಡ್ದ್ 124 ಕಿ.ಮೀ ಆಗ್ನೇಯೊಗು ಬೊಕ್ಕ ಚಂಗನಾಚೇರಿಡ್ದ್ 151 ಕಿ.ಮೀ ಉತ್ತರೊಗು ಉಂಡು.ತೆಕ್ಕಿನಕಾಡು ಮೈದಾನ ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಗುಡ್ಡೆಡ್ ಈ ನಗರ ಉಂಡು ಉಂದು ವಿಲಂಗನ್ ಗುಡ್ಡೆಲೆನ ನಂತರ ನಗರೊಡು ರಡ್ಡನೆ ಎತ್ತರದ ಬಿಂದು. ಈ ನಗರೊದ ಸರಾಸರಿ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟೊಡ್ದ್ 2.83 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಉಂಡು.ಗುಡ್ಡೆಡ್ದ್, ನಗರ ಕ್ರಮೇಣ ತ್ರಿಶೂರ್-ಪೊನ್ನಾನಿ ಕೋಲೆ ಜಲಭೂಮಿಲೆಗ್ ಚಪ್ಪಟೆ ಆಪುಂಡು, ಉಂದು ನಗರೊಗು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಒಳಚರಂಡಿ ಆದ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸವುಂಡು. ಜವುಗು ಭೂಮಿಡ್ದ್ ಬರ್ಪಿನ ನೀರ್ ನದಿಲೆನ ಮೂಲಕ ಲಕ್ಕಾಡಿವ್ ಸಮುದ್ರೊಗು ಪೋಪುಂಡು, ಕೇರಳೊದ ಬೇತೆ ನಗರೊಲೆನ್ ಬಾಧೆ ಮಲ್ಪುನ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಹೊಡ್ದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ನಗರೊನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ್ ದೀಪುಂಡು.ಈ ನಗರ ಕೇರಳದ ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಉಂಡು, ಪಲಕ್ಕಾಡ್ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ಭಾಗೊಡು ಉಂಡು. ಭೂವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ನಗರ ಆರ್ಕೀಯನ್ ಗ್ನೀಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ಫಟಿಕೀಯ ಸ್ಕಿಸ್ಟ್ ಲೆಡ್ದ್ ಕೂಡ್ದುಂಡು. ನಗರೊದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗೊಲು ಆರ್ಕಿಯನ್ ಕಲ್ಲುಲೆಡ್ದ್ ಮುಚ್ಚಿದ್ ಉಂಡು. ಈ ನಗರ ಭಾರತೀಯ ಟೆಕ್ಟೋನಿಕ್ ಪ್ಲೇಟ್ (ಭಾರತೀಯ ಪ್ಲೇಟ್) ದ ಮಧ್ಯೊಡು ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾದ್ ಕಮ್ಮಿ ಭೂಕಂಪ ಅತ್ತಂಡ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗ್ ಒಳಪಡ್ಪುಂಡು.[೨]
ಆರ್ಥಿಕತೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಮಲಯಾಳಿ ಉದ್ಯಮಿಲು ಉಲ್ಲೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಂದು ಕೇರಳೊದ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಬೊಕ್ಕ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರ.ರಾಜೆ ಸಕ್ತಾನ್ ತಂಪುರನ್ ಸಿರಿಯನ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಕುಟುಂಬೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೆರೆನ್ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ಅಕ್ಲೆನ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರೊಲೆಡ್ದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ನಗರೊಡು ನೆಲೆಯಾಯೆರೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಯೆರ್ ಪಂದ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರೆರ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಶೀಘ್ರೊಡು, ತ್ರಿಶೂರ್ ಕೇರಳೊಡು ಆಂತರಿಕ ವ್ಯಾಪಾರೊದ ಒಂಜಿ ಬುಲೆಯಿನ ಕೇಂದ್ರ ಆಂಡ್. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊಡು ಸರಳ ಚಿನ್ನ ಬೊಕ್ಕ ರೋಲ್ಡ್ ಗೋಲ್ಡ್ ಆಭರಣೊಲೆನ ಪ್ರಮುಖ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ತ್ರಿಶೂರು; ಕೇರಳದ 70% ಮುಟ್ಟ ಆಭರಣೊಲೆನ್ ತ್ರಿಶೂರುಡ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ನಗರೊಡು ಸುಮಾರ್ 3,000 ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣೊಲೆನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುನ ಘಟಕೊಲು ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ 40,000-ಒಡ್ಡ್ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಜನಕುಲು ಈ ಘಟಕೊಲೆಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಉದ್ಯಮ ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ 200,000 ಜನೊಕ್ಲೆಗ್ ನೇರ ಬೊಕ್ಕ ಪರೋಕ್ಷ ಉದ್ಯೋಗೊನು ಒದಗಾವುಂಡು.ಈ ಘಟಕೊಲೆಡ್ ನೆಲೆಯಾತಿನ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಲು ಕೇರಳೊಡು ದಿನೊಕು ಬಳಕೆ ಆಪಿನ ಒಂಜಿ ಟನ್ ಚಿನ್ನೊದ ಸುಮಾರ್ 85 ಶೇಕಡಾನ್ ಕರಕುಶಲ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೇರಳೊಡು ಸುಮಾರ್ 90 ಟನ್ ಚಿನ್ನೊನು ದಿನೊಲ ಆಭರಣೊಲೆನ ತಯಾರಿಕೆಗ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್.
ಆಡಳಿತ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ತ್ರಿಶ್ಯೂರ್ 1921ಡ್ದ್ ಕೊಚ್ಚಿನ್ ಪುರಸಭೆ ನಿಯಮೊಲೆನ ಅಡಿಟ್ ಒಂಜಿ ಪುರಸಭೆ ಆದ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸೊಂದುಂಡು.೧೯೩೨ಡ್, ಪೊಸ ನಿಗಮ ಕಟ್ಟಡೊನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ೧೯೭೨ಡ್, ಕೆಲವು ಗ್ರಾಮ ಸಭೆಲು ಅತ್ತಂಡ ಪಂಚಾಯತ್ ಲೆನ್ ಪುರಸಭೆಗ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್. ೧ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೦೦ಡ್, ಪುರಸಭೆ ಊರುನು ಪುರಸಭೆ ನಿಗಮೊಗು ಅಪ್ಗ್ರೇಡ್ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಯ್ಯಂಥೋಲೆ, ಕೂರ್ಕೆಂಚೆರಿ, ನಡಾತಾರಾ, ವಿಲ್ವತ್ತೊಮ್ (ಭಾಗ), ಒಲ್ಲೂರ್ ಬೊಕ್ಕ ಒಲ್ಲುಕ್ಕಾರ ಊರುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಗ್ರಾಮೊಲೆನ್ ತನ್ನ ಕೈತಲ್ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ನಗರೊನು ತ್ರಿಶೂರ್ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ನಡಪಾವುಂಡು, ಒರಿ ಮೇಯರ್ ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆರಾದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೂಜಿ ಶಾಸಕಾಂಗ ಸಭೆಲೆನ್ ತ್ರಿಶೂರ್, ಒಲ್ಲೂರು ಬೊಕ್ಕ ಚೆರ್ಪು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತುಂಡು. ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಉದ್ದೇಶೊಗು, ನಗರೊನು ೫೨ ವಾರ್ಡ್ ಲೆಗ್ ವಿಂಗಡಿಸವೆರ್, ಅಯಿಡ್ದ್ ನಿಗಮ ಮಂಡಳಿದ ಸದಸ್ಯೆರೆನ್ ಐನ್ ವರ್ಷೊಗು ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಭಾರತದ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ಎರಡನೇ ಮಲ್ಲ ನಗರ ನಿಗಮ ಉಂದು. ತ್ರಿಶೂರ್ ನಗರೊಡು ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಇಪ್ಪುನ ನಿಗಮ, ನಗರೊಡು ವಿದ್ಯುತ್, ನೀರ್ ಸರಬರಾಜು ಬೊಕ್ಕ ಘನ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ನೇರವಾದ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ಪುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರು ಪುರಸಭೆ, ಪಂಚಾಯತ್ ಲು ಬೊಕ್ಕ ಊರು ಬೊಕ್ಕ ದೇಶ ಯೋಜನಾ ಇಲಾಖೆ (ಟಿಸಿಪಿಡಿ) ನಗರೊಗು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುನ ಸಂಸ್ಥೆಲು. ಕೇರಳ ನೀರ್ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ನಗರೊದ ನೀರ್ ಸರಬರಾಜುನ್ ನಿರ್ವಹಿಸವುಂಡು, ಆಂಡ ಕೇರಳ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಬೊಕ್ಕ ರಕ್ಷಣಾ ಸೇವೆಲೆನ ಇಲಾಖೆ ಅಗ್ನಿ ರಕ್ಷಣೆ ಬೊಕ್ಕ ತುರ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗ್ ಜವಾಬ್ದಾರ ಆದುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರ್ ನಗರ ಪೊಲೀಸ್ ಕಾನೂನು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ನಡಪಾವುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಳಿ ನಗರೊಗು ವಿದ್ಯುತ್ ಒದಗಾವುಂಡು. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆನ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ (ಕೆಎಸ್ಆರ್ಟಿಸಿ) ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಆಪರೇಟರ್ ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ನಡಪಾವುಂಡು.[೩]
ರಾಜಕೀಯ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ಚರಿತ್ರೆಡ್ ತ್ರಿಶೂರು ಒಂಜಿ ಮಹತ್ವೊದ ಪಾತ್ರೊನ್ ವಹಿಸೊಂಡುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರು ನಗರ ಆಡಳಿತ ತ್ರಿಶೂರುದ ಪುರಸಭೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರ್ ಪುರಸಭೆದ ಮೇಯರ್ ಡಾ.ನಿಜಿ ಜಸ್ಟಿನ್ (ಯುಡಿಎಫ್). ತ್ರಿಶೂರು ನಗರೊನು ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ಸದಸ್ಯೆರ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸವೆರ್, ಒರಿ ತ್ರಿಶೂರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕೊರಿ ಒಲ್ಲೂರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ದ್. ೨೦೨೬ ಡ್ದ್, ರಾಜನ್ ಜೆ. ಪಲ್ಲನ್ ತ್ರಿಶೂರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊದ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಬೊಕ್ಕ ಕೆ. ರಾಜನ್ ಒಲ್ಲೂರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಲು. ತ್ರಿಶೂರು ನಗರ ತ್ರಿಶೂರು ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊದ ಒಂಜಿ ಭಾಗವಾದ್ ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಐನ್ ವರ್ಷೊಗು ಒಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ ದ ಕೆಳಮನೆ ಆಯಿನ ಲೋಕಸಭೆಗ್ ಸದಸ್ಯೆರೆನ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಇತ್ತೆದ ಸಂಸದೆರ್ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿದ ಸುರೇಶ್ ಗೋಪಿ.ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನೊನು ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (೧೯೫೧ಡ್ದ್ ಏಳ್ ಅವಧಿ) ಬೊಕ್ಕ ಭಾರತದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (೧೯೫೭ಡ್ದ್ ಪತ್ತ್ ಅವಧಿ) ಕೈತಲ್ ಮಲ್ತೊಂದು ಬೈದೆರ್. ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಏಷ್ಯಾದ ಎತ್ತರದ ಚರ್ಚ್, ಅವರ್ ಲೇಡಿ ಆಫ್ ಡಲೂರ್ಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಬಾರ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾ ತ್ರಿಶೂರ್ ನಗರದ ಮಧ್ಯೊಡು ಉಂಡು.
ಉತ್ಸವೊಲು
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ತ್ರಿಶೂರು ಕೇರಳದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಜಧಾನಿ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು, ಈ ನಗರ ಶತಮಾನೊಲೆಡ್ದ್ ದುಂಬುದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊನು ಪಡೆಯೊಂದುಂಡು. ಕೇರಳೊದ ಅತಿ ಮಲ್ಲ ಪೂರಂ, ತ್ರಿಶೂರು ಪೂರಂನ್ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ 'ಎಲ್ಲಾ ಪೂರಂಲೆನ ಪೂರಂ'ಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಮಲಯಾಳ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮೇಡಂ ಮಾಸೊಡು (ಏಪ್ರಿಲ್ ಮಧ್ಯಡ್ದ್ ಮೇ ಮಧ್ಯ ಮುಟ್ಟ) ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಮೂವತ್ತಾಜಿ ಗಂಟೆಗ್, ನಗರೊಡು ಜನಕುಲೆನ ಬೊಕ್ಕ ಆನೆಲೆನ ಮಲ್ಲ ಕೂಟೊಗು ಆತಿಥ್ಯ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ಪುಲಿ ಕಾಳಿ, ಕವಕಾಳಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ಬೇತೆ ಒಂಜಿ ಪರ್ಬ, ಉಂದು ಸಾವಿರಾರು ಜನೊಕ್ಲೆನ್ ನಗರೊಗು ಆಕರ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೇರಳೊಡು ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ವಾರ್ಷಿಕ ಸುಗ್ಗಿದ ಉತ್ಸವ ಆಯಿನ ಓಣಂ ದ ಸಂದರ್ಭೊಡು ಜನೊಕುಲೆನ್ ಮನರಂಜನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯಿನ ಕಲಾವಿದೆರ್ ಉಂದೆನ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬುಯೋನ್ ನಟಾಲೆ ಪಂಡ ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್ ಆಚರಣೆದೊಟ್ಟುಗು ಸ್ವರಾಜ ಸುತ್ತುಡು ನಡಪುನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉತ್ಸವ. ಬುಯೊನ್ ನಟಾಲೆ ಮೆರವಣಿಗೆ 2014ಡ್ ಗಿನ್ನೆಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಮಲ್ತ್ಂಡ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅಯಿಟ್ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಕುಲು ಸಾಂತಾ ಕ್ಲಾಸ್ ಆದ್ ಡ್ರೆಸ್ ಮಲ್ತೆರ್. ನಗರೊಡು ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಬೇತೆ ಮುಖ್ಯ ಪರ್ಬೊಲು ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್, ಓಣಂ, ದೀಪಾವಳಿ, ಈಸ್ಟರ್, ಈದ್ ಬೊಕ್ಕ ವಿಷು. ನಗರೊದ ಮಸ್ತ್ ಪರ್ಬೊಲೆಡ್ ಆನೆಲು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸೊಂತೆರ್. ನಗರೊದ ವಡಕ್ಕುನ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ವಾರ್ಷಿಕವಾದ್ ನಡಪುನ ಆನಯೋಟ್ಟು (ಆನೆಲೆಗ್ ಆಹಾರ ಕೊರ್ಪುನವು) ಜಗತ್ತ್ ದ ಅತಿ ಮಲ್ಲ ಆನೆಲೆಗ್ ಆಹಾರ ಕೊರ್ಪಿನ ಸಮಾರಂಭ. ಮಲಯಾಳಂ ಮಾಸದ ಕರ್ಕಿದಕಂ ಸುರುತ ದಿನ ಈ ಆಚರಣೆ ನಡಪುಂಡು
ಸಾಹಿತ್ಯಡ್ ತ್ರಿಶ್ಶೂರ್
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]
ನಗರದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ವಂಶಾವಳಿ ಕೇರಳದ ಸುರುತ ಇತಿಹಾಸೊಗು ಪಿರ ಬರ್ಪುಂಡು ಆಂಡ ಕೇರಳ ಸರ್ಕಾರ ಕೇರಳೊಡು ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸಂಗೀತ ಬೊಕ್ಕ ಕಲೆನ್ ಬುಲೆಪಾವುನ ನಿಟ್ಟಿಡ್ ಕೇರಳ ಲಲಿತಾ ಕಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಕೇರಳ ಸಂಗೀತ ನಾಡಕ ಅಕಾಡೆಮಿ ಬೊಕ್ಕ ಕಾಲೇಜ್ ಆಫ್ ಫೈನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್, ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಉಂದು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಭಾರತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊದ ಪಿರವು, ಕಾದಂಬರಿಕಾರೆರ್, ಕವಿಲು ಬೊಕ್ಕ ವಾಗ್ಮಿಲೆನ ಆಟದ ಮೈದಾನ ಆದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಕೇರಳೊದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ರಾಜಧಾನಿ ಆಂಡ್. ೧೯೫೨ಡ್ ಕರೆಂಟ್ ಬುಕ್ಸ್ ಮಾಜಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವೆ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಜೋಸೆಫ್ ಮುಂಡಾಸ್ಸೆರಿ ತ್ರಿಶೂರುಡ್ ಸುರುತ ಅಂಗಡಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನಗ, ಉಂದು ಒ.ವಿ.ವಿಜಯನ್, ಕೊವಿಲನ್, ವಿ.ಕೆ.ಎನ್., ಉರೂಬ್, ಎಡಸ್ಸೆರಿ ಗೋವಿಂದನ್ ನಾಯರ್, ಎಂ.ಟಿ.ವಾಸುದೇವನ್ ನಾಯರ್, ಕೆ.ಜಿ. ಈ ಪ್ರದೇಶೊನು ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಕರೆಂಟ್ ಮೂಲಾ ("ಕರೆಂಟ್ ಕಾರ್ನರ್") ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಕರೆಂಟ್ ಬುಕ್ಸ್ ಪುಸ್ತಕದ ಅಂಗಡಿ ಇತ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡೊನು 2011ಡ್ ಕೆತ್ತುದು ಪಾಡ್ಯೆರ್.] ಕೋವಿಲನ್, ಕುಂಹುನ್ನಿ ಮಶ್, ಸುಕುಮಾರ್ ಅಜಿಕೋಡೆ, ಕೆ.ಸಚ್ಚಿದಾನಂದನ್, ಮುಳ್ಳನೇಜಿ, ಸಾರಾ ಜೋಸೆಫ್, ಅತ್ತೂರು ರವಿ ವರ್ಮ, ಲಲಿತಾ ಲೆನಿನ್, ಪಿ.ಭಾಸ್ಕರನ್, ಜೋಸೆಫ್ ಮುಂಡಸ್ಸೆರಿ ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಮಲಯಾಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಲೆನ ಊರು ತ್ರಿಶೂರ್ಡ್ ಉಂಡು.
ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಟ್ಟಡೊಲು
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಪೌರಾಣಿಕ ಸಂತ ಪರಶುರಾಮ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನ ವಡಕ್ಕುನ್ನಾಥನ್ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕೇರಳ ಶೈಲಿದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಒಂಜಿ ಉದಾಹರಣೆ ಆದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಮಹಾಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಕಂತುಲೆನ್ ಚಿತ್ರಾತ್ಮಕವಾದ್ ಚಿತ್ರಿಸವುನ ಹಲವಾರು ಪವಿತ್ರ ದೇಗುಲೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರೊಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ ದ್ ಉಂಡು. ಕೇರಳದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಆಯಿನ ತಿರುವಾಂಬಾಡಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ದೇವಸ್ಥಾನ ಬೊಕ್ಕ ಕೇರಳದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಬಾಗವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲೆಡ್ ಒಂಜಾಯಿನ ಪರಮೇಕ್ಕಾವು ಬಾಗವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲಾ ಈ ನಗರೊಡು ಉಂಡು. ಆಯ್ಕುನ್ನು ಪಾಂಡವಗಿರಿ ದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ವೆಂಗಿನಿಸೆರಿ ಗ್ರಾಮೊಡು ಉಂಡು, ಉಂದು ನಗರ ಕೇಂದ್ರೊಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ 9 ಕಿ.ಮೀ ದೂರೊಡು ಉಂಡು. ಶ್ರೀ ಗುರುವಾಯುರಪ್ಪನ ದೇವಸ್ಥಾನ ಗುರುವಾಯೂರು (ತ್ರಿಶೂರುದಿಂದ 28 ಕಿ.ಮೀ); ಉಂದೆನ್ ಭೂಲೋಕ ವೈಕುಂಠ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಉಂದೆತ ಅರ್ಥ "ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್ ವಿಷ್ಣುನ ಪವಿತ್ರ ನಿವಾಸ".
ಏಷ್ಯಾದ ಎತ್ತರದ ಚರ್ಚ್, ಅವರ್ ಲೇಡಿ ಆಫ್ ಡೊಲೌರ್ಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಬಾರ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾ (ಪುತಾನ್ ಪಲ್ಲಿ), ಅವರ್ ಲೇಡಿ ಆಫ್ ಲೌರ್ಡ್ಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಬಾರ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಉಂದೆಟ್ ಒಂಜಿ ಭೂಗತ ದೇಗುಲ ಉಂಡು, ಸೈಂಟ್ ಆಂಟನಿಸ್ ಸೈರೋ-ಮಲಬಾರ್ ಚರ್ಚ್, ಒಲ್ಲೂರ್ ಉಂದೆನ್ ಚೈನಾಲ್ (ಸ್ಮಾಸ್ಟರ್ ರೋಮಾಸ್) ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ರೋಮ್ ಕಲಾಕೃತಿಲು ದೇಶೀಯ ಚಿತ್ರಕಲೆಲು. ಸೈಂಟ್ ಯುಫ್ರೇಷಿಯಾನ ಸಮಾಧಿ ಬೊಕ್ಕ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಲಾ ನಗರೊಡು ಉಂಡು. ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ಸೈರೊ-ಮಲಬಾರ್ ಚರ್ಚ್, ಪಲೂರು (ತ್ರಿಶೂರುಡ್ದ್ 28 ಕಿ.ಮೀ.) ಭಾರತೊಡು ಸುರುತ ಚರ್ಚ್, ಬೊಕ್ಕ ಥಾಮಸ್ ದಿ ಅಪೊಸ್ತಲ್ ಭಾರತೊಡು ಸುರುತ ಬಾಪ್ತಿಸ್ಮೊನು ಮುಲ್ಪ ಮಲ್ತೆರ್.
ತ್ರಿಶೂರು ನಗರೊಡುಪ್ಪುನ ಚೆಟ್ಟಿಯಂಗಡಿ ಹನಾಫಿ ಮಸೀದಿ ತ್ರಿಶೂರುದ ಪಿರಾಕ್ ದ ಮಸೀದಿಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಕೊಡುಂಗಲ್ಲೂರುಡು ಉಪ್ಪುನ ಚೇರಮನ್ ಜುಮಾ ಮಸೀದಿ, (ತ್ರಿಶೂರುಡ್ದ್ 40 ಕಿ.ಮೀ.) ಭಾರತೊದ ಸುರುತ ಮಸೀದಿ.
ಪಾಕಪದ್ಧತಿ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ತ್ರಿಶೂರುದ ಪಾಕಪದ್ಧತಿ ಅಯಿತ ಇತಿಹಾಸ, ಭೂಗೋಳ, ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗ್ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನವು. ಅರಿ ಪ್ರಧಾನ ಆಹಾರ. ಅಚ್ಚಪ್ಪಂ, ಕುಜಲಪ್ಪಂ, ವತ್ತೆಪ್ಪಂ, ಉಣ್ಣಿಯಪ್ಪಂ ಬೊಕ್ಕ ಪಝಂ ಪೊರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ತೆನಸ್. ವೆಲ್ಲಾಯಪ್ಪಂ, ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಅರಿ ಹಾಪರ್ ಪಂಡ ನಗರೊಗು ವಿಶೇಷ ಆಯಿನ ಬೇತೆ ಒಂಜಿ ಖಾದ್ಯ, ಅಕ್ಲೆಗ್ ವೆಲ್ಲಾಯಪ್ಪಂ ಅಂಗಡಿ ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಫುಡ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಉಂಡು

ಕಲ್ಪಾಟಿಗೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲೊಡ್ದಿಂಚಿ ಕಲ್ಪುನ ಕೇಂದ್ರವಾದ್ ಇತ್ತಿನ ತ್ರಿಶೂರು ಒಂಜಿ ಆಧುನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಕೇಂದ್ರವಾದ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆವೊಂದುಂಡು. ನಗರೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಶಾಲೆಲೆನ್ ಕೇರಳ ಸರ್ಕಾರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾದ್ ಅತ್ತಂಡ ಖಾಸಗಿಯಾದ್ ನಡಪಾವುಂಡು, ಕೆಲವು ಶಾಲೆಲು ಸರ್ಕಾರೊದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಾಯೊಡು ನಡಪುಂಡು. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಡ್ ನಡಪುಂಡು, ದುಂಬುದಕುಲು ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತೆರ್. ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಾಲೆಲು ಕೇರಳ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆದ ಮಂಡಳಿ, ಭಾರತೀಯ ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (ಐಸಿಎಸ್ಇ), ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿ (ಸಿಬಿಎಸ್ಇ), ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮುಕ್ತ ಶಾಲಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್ಐಒಎಸ್) ಅತ್ತಂದೆ ಮಾಂಟೆಸೊರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗ್ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನವು. 93 ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಲು ಉಲ್ಲ; 34 ಉನ್ನತ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಲು; ಬೊಕ್ಕ 78 ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಲು;ಬೊಕ್ಕ 157 ನಗರೊಡು ಉನ್ನತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಲು. 1845ಡ್ ಸುರು ಆಯಿನ ಚರ್ಚ್ ಮಿಷನ್ ಸೊಸೈಟಿ ಶಾಲೆ ಅತ್ಯಂತ ಪಿರಾಕ್ದ ಶಾಲೆ ಆದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಸೈಂಟ್ ಥಾಮಸ್ ಕಾಲೇಜ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ ಸುರುತ ಕಾಲೇಜ್ ಆದುಂಡು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨, ೨೦೨೨ಡ್, ತ್ರಿಶೂರ್ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಗ್ಲೋಬಲ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಆಫ್ ಲರ್ನಿಂಗ್ ಸಿಟಿಸ್ (ಜಿಎನ್ಎಲ್ಸಿ) ಗ್ ಸೇರ್ದೆರ್
ವೈಧ್ಯಕೀಯ ರಂಗ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಈ ನಗರ ಮಧ್ಯ ಕೇರಳೊಡು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆದ ಕೇಂದ್ರವಾದ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುಂಡು, ತ್ರಿಶೂರು ಜಿಲ್ಲೆ, ಪಲಕ್ಕಾಡ್ ಜಿಲ್ಲೆ, ಮಲಪ್ಪುರಂ ಜಿಲ್ಲೆ ಬೊಕ್ಕ ಎರ್ನಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆದ ಉತ್ತರ ಭಾಗೊಡ್ದ್ ಜನಕುಲು ವೈದ್ಯಕೀಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾದ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಗ್ ಬರ್ಪೆರ್. ನಗರೊಡು ಮೂಜಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜುಲು ಉಂಡು: ಸರ್ಕಾರಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜ್, ತ್ರಿಶೂರು, ಅಮಲಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ, ಬೊಕ್ಕ ಜುಬಿಲಿ ಮಿಷನ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ. ವೈದ್ಯರತ್ನಂ ಆಯುರ್ವೇದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜುಲಾ ನಗರೊಡು ಉಂಡು.
ಕ್ರೀಡೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಫುಟ್ಬಾಲ್ ನಗರೊಡು ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಕ್ರೀಡೆ, ಬೊಕ್ಕ ನಗರೊಡು ರಡ್ಡ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣೊಲು ಉಂಡು, ಥ್ರಿಶೂರ್ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ ಬೊಕ್ಕ ಥೋಪ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ. ಗಿನ್ನೆಸ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ಪ್ರಕಾರ ಜಗತ್ತ್ ದ ಅತಿ ಮಲ್ಲ ಬೊಕ್ಕ ಎತ್ತರದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣೊನು 1990ಡ್ ಫೆಡರ್ ಕಪ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿದ ಸಂದರ್ಭೊಗು ಥ್ರಿಶೂರ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಮೈದಾನೊಡು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಎರ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಟೂರ್ನಮೆಂಟ್ ಡ್ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಲ್ತೆರ್. ಟಿಜೆ ಆಂಟನಿ. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಲರ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಾಜಿ ಭಾರತೀಯ ನಾಯಕೆರ್ ಸಿ.ವಿ.ಪಪ್ಪಚನ್, ಐ.ಎಂ.ವಿಜಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ಜೋ ಪಾಲ್ ಅಂಚೆರಿ, ಬೊಕ್ಕ ಅಂಡರ್ 17 ವಿಶ್ವಕಪ್ ಆಟಗಾರ ಕೆ.ಪಿ.ರಾಹುಲ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಗ್ ಸೇರ್ದಿನಕುಲು. ಎನ್.ಐ. ಡೇವಿಡ್ ಮೆಮೊರಿಯಲ್ ಟ್ರೋಫಿ, ಒಂಜಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಅಂತರ-ಕ್ಲಬ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ತ್ರಿಶೂರ್ಡ್ ನಡಪುಂಡು. ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಶಿಪ್ ನ್ ೧೯೯೬ಡ್ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧೀಕ್ಷಕೆರ್, ತ್ರಿಶೂರ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ನಗರೊಡು ಒಂಜಿ ಫ್ಲಡ್ ಲೈಟ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಉಂಡು, ಉಂದೆನ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.ಉಂದೆಟ್ ರಡ್ಡ್ ಒಳಾಂಗಣ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣೊಲುಲಾ ಉಂಡು, ವಿ.ಕೆ.ಎನ್. ಮೆನನ್ ಇಂಡೋರ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಎಸ್.ಎ.ಐ ಥ್ರೀಶೂರ್ ಅಕ್ವಾಟಿಕ್ ಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್ ನ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೌಲಭ್ಯೊಲೆನ್ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು. ತ್ರಿಶ್ಯೂರ್ ಭಾರತೊಗು ಮಸ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೊಕ್ಕ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಡಿಬಿಲ್ಡಿಂಗ್ ತಾರೆಲೆನ್ ಕೊರ್ತೆರ್.ಚೆಸ್ ಪ್ರಾಡಿಜಿ ನಿಹಾಲ್ ಸರಿನ್ ತ್ರಿಶೂರುದಕುಲು.
ಮಾಧ್ಯಮ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಕೇರಳೊಡು ಸುರುತ ಸಿನಿಮಾ ಹಾಲ್, ಒಂಜಿ ಕೈಟ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸವುನ ಫಿಲ್ಮ್ ಪ್ರೊಜೆಕ್ಟರ್ ನ್ 1907ಡ್ ಜೋಸ್ ಕಟ್ಟೂಕ್ಕರನ್ ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ ತೆರೆಯೆರ್. 1913ಡ್, ಸುರುತ ವಿದ್ಯುತ್ ಡ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸವುನ ಫಿಲ್ಮ್ ಪ್ರೊಜೆಕ್ಟರ್ ನ್ ಜೋಸ್ ಕಟ್ಟೂಕ್ಕರನ್ ನಗರೊಡು ಮತ್ತೆ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಂದೆನ್ ಜೋಸ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಬಯೋಸ್ಕೋಪ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಇತ್ತೆ ಜೋಸ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ViBGYOR ಚಿತ್ರೋತ್ಸವ ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಚಿತ್ರೋತ್ಸವೊನು 2019 ಮುಟ್ಟ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನಗರೊಡು ನಡಪಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಣ್ಣ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರೋತ್ಸವ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಟೆಲಿಕಾಂ ಸೇವೆಲೆನ್ ಏರ್ಟೆಲ್, ವೊಡಾಫೋನ್ ಐಡಿಯಾ, ಜಿಯೋ, ಬೊಕ್ಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಬಿಎಸ್ಎನ್ಎಲ್ ದಂಚಿನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಆಟಗಾರೆರ್ ಒದಗಾವೆರ್. ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ ಖಾಸಗಿ ಎಫ್ ಎಂ ರೇಡಿಯೋ ಕೇಂದ್ರೊಲು ಕ್ಲಬ್ ಎಫ್ ಎಂ ೧೦೪.೮ ಮೆಗಾಹರ್ಟ್ಜ್, ರೇಡಿಯೋ ಮ್ಯಾಂಗೊ ೯೧.೯ ಮೆಗಾಹರ್ಟ್ಜ್, ರೆಡ್ ಎಫ್ ಎಂ ೯೧.೧ ಮೆಗಾಹರ್ಟ್ಜ್. ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋ ನಗರೊಗು ಒಂಜಿ ಎಎಂ (630 ಕೆಹೆಚ್ ಜೆಡ್) ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಎಫ್ ಎಂ (101.1 ಮೆಗಾಹರ್ಟ್ಜ್) ಸ್ಟೇಷನ್ ನ್ ಪಡೆಯೊಂದುಂಡು. ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋ (630 kHz) ದ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಮಿಟರ್ ನ್ 4 ನವೆಂಬರ್ 1956 ಡ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಕೇಂದ್ರ 1974 ಡ್ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪ್ರಸಾರ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.ತ್ರಿಶೂರ್ ಡ್ ದೂರದರ್ಶನ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಉಂಡು ಉಂದೆಟ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋದ ಎದುರುಡು ಒಂಜಿ ಕಡಿಮೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಮಿಟರ್ ಉಂಡು
ಸಾರಿಗೆ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ]ಈ ನಗರ ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ಕಾರಿಡಾರ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ (ಭಾರತ) ಗ್ ನಾಲ್ ಲೇನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ 544 ಮೂಲಕ ಸಂಪರ್ಕ ಉಂಡು, ದುಂಬು NH 47.[140] ಈ ಹೆದ್ದಾರಿ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಿಂದುಲೆಡ್ದ್ ನಗರೊದ ಇಡೀ ಉದ್ದ ಬೊಕ್ಕ ಅಗಲೊನು ದಾಂಟುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಕೊಚ್ಚಿ, ಪಲಕ್ಕಾಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಯಮತ್ತೂರುದಂಚಿನ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ನಗರೊಲೆಗ್ ಪ್ರವೇಶೊನು ಒದಗಾವುಂಡು. ಎನ್ ಎಚ್ ೫೪೪ ಮಣ್ಣುತಿ ಬೊಕ್ಕ ಥಲೂರುಡ್ ರಡ್ಡ್ ಮುಖ್ಯ ನಿರ್ಗಮನ ಬಿಂದುಲೆನ್ ಒದಗಾವುಂಡು ಉಂದು ತ್ರಿಶೂರ್ ನಗರೊಗು ಬೈಪಾಸ್ ಆದುಂಡು. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಗ್ ನಗರ ಮಸ್ತ್ ಮಟ್ಟ್ ಡ್ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ಸುಲು, ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾಲೆನ್ ಅವಲಂಬಿಸಾಯಿನವು. ರಾಜ್ಯ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ (ಕೆಎಸ್ಆರ್ಟಿಸಿ) ಅಂತರರಾಜ್ಯ, ಅಂತರಜಿಲ್ಲಾ ಬೊಕ್ಕ ನಗರ ಸೇವೆಲೆನ್ ನಡಪಾವುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರುಡು ಮೂಜಿ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣೊಲು ಉಂಡು, ಶಕ್ತಿನ್ ತಂಪುರನ್ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ, ಸಕ್ತಾನ್ ತಂಪುರನ್ ನಗರೊಡು ತ್ರಿಶೂರು, ವಡಕ್ಕೆ ನಿಲ್ದಾಣ (ಉತ್ತರ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ) ಬೊಕ್ಕ ತ್ರಿಶೂರು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದ ಕೈತಲ್ ಉಪ್ಪುನ ತ್ರಿಶೂರು ಕೆಎಸ್ಆರ್ಟಿಸಿ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ. ರಾಜ್ಯ ಹೆದ್ದಾರಿ (ಎಸ್ ಎಚ್ 69) ತ್ರಿಶೂರು-ಕುಟ್ಟಿಪ್ಪುರಂ ರಸ್ತೆ, ಎಸ್ ಎಚ್ 22 ಕೊಡುಂಗಲ್ಲೂರು – ಶೋರ್ನೂರು ರಸ್ತೆ, ಎಸ್ ಎಚ್ 75 ತ್ರಿಶೂರು – ಕಂಜನಿ – ವಡನಪ್ಪಳ್ಳಿ ರಸ್ತೆ ಮೂಜಿ ರಾಜ್ಯ ಹೆದ್ದಾರಿಲು ನಗರೊನು ಅಯಿತ ಉಪನಗರೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಪುರಸಭೆಲೆನ್ ಸಂಪರ್ಕ ಮಲ್ಪುಂಡು.
ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆದ ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆ ವಲಯ ತ್ರಿಶೂರುಡು ಮುಖ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ನಡಪಾವುಂಡು. ತ್ರಿಶೂರು ನಗರೊಡು ನಾಲ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣೊಲು ಉಂಡು. ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆದ ತ್ರಿವೇಂದ್ರಮ್ ವಿಭಾಗೊಡು ಐನ್ ಎನ್ಎಸ್ಜಿ-೨ ವಿಭಾಗೊದ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಆಯಿನ ತ್ರಿಶೂರ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಮೂಜಿ ದಿಕ್ಕುಲೆಗ್ ರೈಲುಲೆನ್ ಒದಗಾವುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಬಿಜಿ ಶೋರನೂರು-ಕೊಚ್ಚಿನ್ ಬಂದರ್ ವಿಭಾಗೊಡು ಉಂಡು. ಇಂದೆಟ್ ಒಂಜಿ ಉಪಗ್ರಹ ನಿಲ್ದಾಣ, ಪುಂಕುನ್ನಂ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡ್ ಸಣ್ಣ ನಿಲ್ದಾಣೊಲು, ಒಲ್ಲೂರು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಬೊಕ್ಕ ಮುಳಂಕುನ್ನಥುಕವು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಉಂಡು. ತ್ರಿಶೂರು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಗುರುವಾಯೂರು–ತ್ರಿಶೂರು ಸ್ಪರ್ ಮಾರ್ಗೊಡು ಗುರುವಾಯೂರು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಊರುಗುಲಾ ಸಂಪರ್ಕ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಅತ್ತಂದೆ, ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆ ತ್ರಿಶೂರ್ ನ್ ಕೊಚ್ಚಿ ಬೊಕ್ಕ ಪಲಕ್ಕಾಡ್ ಗ್ ಸಂಪರ್ಕ ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಉಪನಗರ ರೈಲ್ವೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ಮುಖ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಹು ಘಟಕ ಸೇವೆಲೆನ್ (ಎಂಇಎಂಯು) ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ನಡಪಾವೊಂದುಂಡು
ಗ್ಯಾಲರಿ
[ಸಂಪೊಲಿಪುಲೆ][[ವರ್ಗ:Kerala Culture Month 2026]]


