ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ

ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ ವಿಜಯನಗರ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಂಜಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ಮಾತಂಗ ಬೊಟ್ಟಡ್ದ್ ತೋಜುನ ದುಂಬುದ ಹಂಪಿದ ಪೇಂಟೆ, ಕಲ್ಲೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಹೇಮಕೂಟೊಡು ಇಪ್ಪುನ ದೇವಸ್ಥಾನ, ತುಂಗಭದ್ರಾ ಅಣೆಕಟ್ಟ್, ಹಿರೆಹಡಗಲಿದ ಕಲ್ಲೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ನಕ್ಷೆಡ್ ವಿಜಯನಗರ ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ(ಕೆಂಪು)
ದೇಸೊ	ಭಾರತ
ರಾಜ್ಯೊ	ಕರ್ನಾಟಕ
ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗ	ಕಲಬುರಗಿ
ಸ್ಥಾಪನೆ	2 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2021 (2021-೧೦-02)
Named after	ದುಂಬುದ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ
ಜಿಲ್ಲೆದ ಕೇಂದ್ರ	ಹೊಸಪೇಟೆ
ಜಿಲ್ಲೆದ ತಾಲೂಕುಲು	ಹೊಸಪೇಟೆ ಹರಪನಹಳ್ಳಿ ಕೂಡ್ಲಿಗಿ ಹೂವಿನಹಡಗಲಿ ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ ಕೊಟ್ಟೂರು
Government
• Type	ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್
• Body	ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್
• ಜಿಲಾಧಿಕಾರಿ ಬುಕ್ಕ ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶೆರ್	ಎಮ್. ಎಸ್. ದಿವಾಕರ (ಭಾ.ಆ.ಸೇ)
• ಪೋಲಿಸ್ ಅಧೀಕ್ಷಕ	ಶ್ರೀಹರಿ ಬಾಬು ಬಿ. ಎಲ್. (ಭಾ.ಪೋ.ಸೇ)
• ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ	ಸದಾಶಿವ ಪ್ರಭು ಬಿ.
Area
• Total	4,252 km2 (1,642 sq mi)
Elevation	449 m (1,473 ft)
Population  (2011)
• Total	೧೩,೫೩,೬೨೮
• Density	318.4/km2 (824.5/sq mi)
Language
• ಅಧೀಕೃತ	ಕನ್ನಡ
Time zone	UTC+5:30 (IST)
Telephone code	ಹೊಸಪೇಟೆ 08394
Vehicle registration	KA-35
Website	vijayanagara.nic.in

ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ 31ನೇ ಜಿಲ್ಲೆ, ಉಂದು ಕಲ್ಯಾಣ-ಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಉಂಡು. ಈ ಪ್ರದೇಶೊನು ಬಳ್ಳಾರಿ ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಪೊಸ ಜಿಲ್ಲೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨, ೨೦೨೧ಡ್, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಬಸವರಾಜ ಬೊಮ್ಮಾಯಿ ಅಧಿಕೃತವಾದ್ ಈ ಪೊಸ ಜಿಲ್ಲೆನ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್

ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ್, ಉಂದು ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯೊದ ದುಂಬುದ ರಾಜಧಾನಿ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ಹಂಪಿ ಬುಕ್ಕೊ ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ದೇವಸ್ಥಾನೊಗು ನೆಲೆಯಾದಿತ್ತ್ಂಡ್.

ಚರಿತ್ರೆ

ಬ್ರಿಟಿಷೆರೆನ ಆಳ್ವಿಕೆದ ಪೊರ್ತುಡು, ವಿಜಯನಗರ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿದ ಭಾಗವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊ ಡೆಯಿಬುಕ್ಕೊ ಬುಕ್ಕ ರಾಜ್ಯೊಲೆನ ರಚನೆ ಆಂಡ್, ೧೯೫೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯ ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು ಬನ್ನಗ, ಈ ಪ್ರದೇಶೊನು ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯೊದ ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆದ ಭಾಗವಾದ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್. ಇತ್ತೆ ಈ ಜಿಲ್ಲೆ ಹೈದರಾಬಾದ್-ಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರದೇಶೊಗು ಸೇರ್ದ್ ಉಂಡು.

2020ಡ್ ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆರ್ದ್ 6 ತಾಲೂಕುಲೆನ್ ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ಡ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತೆರ್. 18 ನವೆಂಬರ್ 2020 ಗ್ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಆದಿತ್ತಿನ ಬಿ ಎಸ್ ಯಡಿಯೂರಪ್ಪನ ನೇತೃತ್ವೊಡು ಸರ್ಕಾರ ಈ ಜಿಲ್ಲೆನ್ ರಚನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅನುಮೋದನೆ ಕೊರ್ದು ಅಧಿಸೂಚನೆನ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್.

ಸಂಸತ್ತು ಬುಕ್ಕೊ ವಿಧಾನಸಭಾ ಸ್ಥಾನೊಲು

ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ ಬಳ್ಳಾರಿ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಭಾಗ ಆದುಂಡು, (ಎಸ್ ಟಿ ವಿಭಾಗೊಗು ಮೀಸಲಾತಿನವು) ಬುಕ್ಕೊ 5 ವಿಧಾನಸಭಾ ಸ್ಥಾನೊಲೆನ್ ಪಡೆಯೊಂದುಂಡು:

• ೮೮. ಹೂವಿನಹಡಗಲಿ (ಎಸ್ ಸಿ)
• ೮೯. ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ (ಎಸ್.ಸಿ.)
• 90 ವಿಜಯನಗರ (ಸಾಮಾನ್ಯ).
• 96. ಕುಡ್ಲಿಗಿ (ಎಸ್.ಟಿ.)
• ೧೦೪. ಹರಪನಹಳ್ಳಿ (ಸಾಮಾನ್ಯ)

ಹರಪನಹಳ್ಳಿ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ ದಾವಣಗೆರೆ ಸಂಸದೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಒಂಜಿ ಭಾಗ.

ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ

• ಹಂಪಿ : ವಿಜಯನಗರದ ಅವಶೇಷೊಲೆಗ್ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನ ಒಂಜಿ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆದ ತಾಣ ಆದುಂಡು, ಉಂದು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜಗತ್ತ್ ದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನೊಕುಲೆನ್ ಆಕರ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುಂಡು.
• ಮೈಲಾರ : ಮೈಲಾರಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಈಶ್ವರ ದೇವೆರೆಗ್ (ಮೈಲಾರ ರಾಜವಂಶ) ಸಮರ್ಪಿಸಾಯಿನ ಹಿಂದೂ ದೇವಸ್ಥಾನ.
• ಅಂಕ ಸಾಮುದ್ರ ಪಕ್ಷಿಧಾಮ : ಉಂದು ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕುಗು ಸೇರ್ದುಂಡು, ಉಪನಾಯಕನಹಳ್ಳಿಡ್ದ್ 2 ಕಿ.ಮೀ ದೂರೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಅಂಕಸಮುದ್ರ ಪನ್ಪಿನ ಗ್ರಾಮೊಗು ಸೇರ್ದುಂಡು. ಪಕ್ಕಿಲು ಪರ ದೇಶೊರ್ದು ಇಡೆಗ್ ವಲಸೆ ಬರ್ಪೆರ್.

ಶಿಕ್ಷಣ

• ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆನ್ ಬುಲೆಪಾವೊಡು, ಅಯಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ಒರಿಪಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಉದ್ದೇಶೊಡು ಹಂಪಿಡ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಧಾನವಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊನು ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್.