ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ

ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ
ಸ್ವರೊಲು
ಅ	ಆ	ಇ	ಈ	ಉ	ಊ
ಋ	ೠ	ಎ	ಏ	ಐ	ಒ
ಓ	ಔ
ಯೋಗವಾಹೊಲು
ಂ	ಃ
ವ್ಯಂಜನೊಲು
ಕ್		ಗ್		ಙ್
ಚ್		ಜ್		ಞ್
ಟ್		ಡ್		ಣ್
ತ್		ದ್		ನ್
ಪ್		ಬ್		ಮ್
ಅವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನೊಲು
ಯ್	ರ್		ಲ್	ವ್	ಶ್
ಷ್	ಸ್	ಹ್	ಳ್

ತುಳು ಬಾಸೆಡ್ ಹ್ರಸ್ವ ಸ್ವರೊ, ದೀರ್ಗಸ್ವರೊ, ವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನೊ, ಅವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನೊ ಇಂಚ ಇಬಾಗೊ ಮಲ್ಪೊಲಿ.

ತುಳು ಅಕ್ಷರೊಲೆ ಇಬಾಗೊ ಕ್ರಮೊ

ತುಳು ಬಾಸೆದ ಅದ್ಯಯನೊದ ಕ್ರಮೊಟು ಸ್ವರೊ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಂಜನೊ ಅಕ್ಷರೊಲೆನ್ ಪೆರ ಉಲಾಯಿತ ಇಬಾಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಅವು ಇಂಚ ಉಂಡು.

ಸ್ವರ

• ಹ್ರಸ್ವ, ದೀರ್ಘ, ಅನುಸ್ವಾರ, ವಿಸರ್ಗ, ಸಂದ್ಯಕ್ಷರ, ಪ್ಲುತ

ತುಳು ಸ್ವರಾಕ್ಷರೊ

ಐಪಿಎಡ್ ತುಳುತ ಸ್ವರಾಕ್ಷರೊ

1. ಅ,[ɐ] ಅತ್ತಂಡ [ʌ],u ,
2. ಆ, [aː],
3. ಇ,[i],i
4. ಈ,[iː],ee
5. ಉ,[u],u
6. ಊ,[uː],oo
7. ಋ [ŕ]
8. ಎ,[e],e
9. ಒ,[o],

ಸಂದ್ಯಕ್ಷರೊ

1. ಏ,[eː]
2. ಐ,[ai]
3. ಓ,[oː],oo
4. ಔ,[au]

ಅರೆ-'ಉ'ಕಾರೊ / ಅರ್ದ ಉಕಾರೊ

ತುಳುಟು ಪದೊತ ಅಕೇರಿಗ್ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸೊ ಉಂಡಾಪುಂಡು. ಉದಾರ್ಮೆಗ್; 'ಪತ್ತ್' - 'ಪತ್ತು' [it may hold]).

1. ಉ್ (ಹ್ರಸ್ವ ಅರ್ದೊ-ಉ): [ɯ] ಅಥವಾ [ɨ] - ಉದಾರ್ಮೆಗ್; ಕಣ್ಣ್‌ (ಕಣ್ಣು - [kaɳɯ]), ಪತ್ತ್‌ (ಹತ್ತು - [pʌt̪ɯ])
2. ಊ್ (ದೀರ್ಗೊ ಅರ್ದೊ-ಊ): [ɯː] - ಉದಾರ್ಮೆಗ್; ತೂಲ, ಸೂಟೆ

ಅಗೆಲ-'ಎ'ಕಾರ

ಉಂದು ಇಂಗ್ಲಿಸ್‌ದ 'Apple' ಅತ್ತಂಡ 'Cat' ಪದಟ್ ಬರ್ಪುನ 'A' ದ್ವನಿತಂಚ ಉಂಡು.

1. /ಎ್/ (ಹ್ರಸ್ವ): [æ] - ಉದಾರ್ಮೆಗ್; ಬೆದರ್ (ಹೆದರಿಕೆ - [bæd̪ʌr]) ಬೆದರ್ ಬೊಂಬೆ
2. /ಏ್/ (ದೀರ್ಘ): [æː] - ಉದಾರ್ಮೆಗ್; ಪೇರ್ (ಹಾಲು - [pæːr]), ಮೇರ್/ಮುಯ್ಯೆರ್ (ಮೊಲ - [mæːr])

ವ್ಯಂಜನೊ

ವ್ಯಂಜನ ಅಕ್ಷರೊಲೆನ್ ರಡ್ಡ್ ಬಗೆಟ್ ಇಬಾಗೊ ಮಲ್ಪೊಲಿ.

• ವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನ
• ಅವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನ

ತುಳು ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿಡ್ದ್ ಬುಲೆದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಇಂದೆನ್ ಸ್ವರೊಕುಲು, ವ್ಯಂಜನೊಕುಲುಂದು ಮೇಲ್ನೋಟೊಗು ರಡ್ಡ್ ಇಬಾಗೊ ಮಲ್ಪೊಲಿ.

ತುಳು ವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನಾಕ್ಷರೊ

k	g	(ṅa):/ŋ/
ಕ	ಗ	ಙ
c	j	(ña):/ɲ/
ಚ	ಜ	ಞ
ŧ	đ	(ṇa): /ɳ/
ಟ	ಡ	ಣ
t	d	(na): /n̪/
ತ	ದ	ನ
p	b	(ma): /m/
ಪ	ಬ	ಮ

ತುಳು ಅವರ್ಗೀಯ ವ್ಯಂಜನಾಕ್ಷರೊ

y	r	l	v	ʃ	ş	s	h	ļ
ಯ	ರ	ಲ	ವ	ಶ	ಷ	ಸ	ಹ	ಳ

ತುಳು ಗುಣಿತಾಕ್ಷರೊ

ಅ	ಆ	ಇ	ಈ	ಉ	ಊ	ಋ	ಎ	ಏ	ಐ	ಒ	ಓ	ಔ	ಅಂ	ಅಃ	—
ಕ	ಕಾ	ಕಿ	ಕೀ	ಕು	ಕೂ	ಕೃ	ಕೆ	ಕೇ	ಕೈ	ಕೊ	ಕೋ	ಕೌ	ಕಂ	ಕಃ	ಕ್
ಗ	ಗಾ	ಗಿ	ಗೀ	ಗು	ಗೂ	ಗೃ	ಗೆ	ಗೇ	ಗೈ	ಗೊ	ಗೋ	ಗೌ	ಗಂ	ಗಃ	ಗ್
ಙ	ಙಾ	ಙಿ	ಙೀ	ಙು	ಙೂ	ಙೃ	ಙೆ	ಙೇ	ಙೈ	ಙೊ	ಙೋ	ಙೌ	ಙಂ	ಙಃ	ಙ್
ಚ	ಚಾ	ಚಿ	ಚೀ	ಚು	ಚೂ	ಚೃ	ಚೆ	ಚೇ	ಚೈ	ಚೊ	ಚೋ	ಚೌ	ಚಂ	ಚಃ	ಚ್
ಜ	ಜಾ	ಜಿ	ಜೀ	ಜು	ಜೂ	ಜೃ	ಜೆ	ಜೇ	ಜೈ	ಜೊ	ಜೋ	ಜೌ	ಜಂ	ಜಃ	ಜ್
ಞ	ಞಾ	ಞಿ	ಞೀ	ಞು	ಞೂ	ಞೃ	ಞೆ	ಞೇ	ಞೈ	ಞೊ	ಞೋ	ಞೌ	ಞಂ	ಞಃ	ಞ್
ಟ	ಟಾ	ಟಿ	ಟೀ	ಟು	ಟೂ	ಟೃ	ಟೆ	ಟೇ	ಟೈ	ಟೊ	ಟೋ	ಟೌ	ಟಂ	ಟಃ	ಟ್
ಡ	ಡಾ	ಡಿ	ಡೀ	ಡು	ಡೂ	ಡೃ	ಡೆ	ಡೇ	ಡೈ	ಡೊ	ಡೋ	ಡೌ	ಡಂ	ಡಃ	ಡ್
ಣ	ಣಾ	ಣಿ	ಣೀ	ಣು	ಣೂ	ಣೃ	ಣೆ	ಣೇ	ಣೈ	ಣೊ	ಣೋ	ಣೌ	ಣಂ	ಣಃ	ಣ್
ತ	ತಾ	ತಿ	ತೀ	ತು	ತೂ	ತೃ	ತೆ	ತೇ	ತೈ	ತೊ	ತೋ	ತೌ	ತಂ	ತಃ	ತ್
ದ	ದಾ	ದಿ	ದೀ	ದು	ದೂ	ದೃ	ದೆ	ದೇ	ದೈ	ದೊ	ದೋ	ದೌ	ದಂ	ದಃ	ದ್
ನ	ನಾ	ನಿ	ನೀ	ನು	ನೂ	ನೃ	ನೆ	ನೇ	ನೈ	ನೊ	ನೋ	ನೌ	ನಂ	ನಃ	ನ್
ಪ	ಪಾ	ಪಿ	ಪೀ	ಪು	ಪೂ	ಪೃ	ಪೆ	ಪೇ	ಪೈ	ಪೊ	ಪೋ	ಪೌ	ಪಂ	ಪಃ	ಪ್
ಬ	ಬಾ	ಬಿ	ಬೀ	ಬು	ಬೂ	ಬೃ	ಬೆ	ಬೇ	ಬೈ	ಬೊ	ಬೋ	ಬೌ	ಬಂ	ಬಃ	ಬ್
ಮ	ಮಾ	ಮಿ	ಮೀ	ಮು	ಮೂ	ಮೃ	ಮೆ	ಮೇ	ಮೈ	ಮೊ	ಮೋ	ಮೌ	ಮಂ	ಮಃ	ಮ್
ಯ	ಯಾ	ಯಿ	ಯೀ	ಯು	ಯೂ	ಯೃ	ಯೆ	ಯೇ	ಯೈ	ಯೊ	ಯೋ	ಯೌ	ಯಂ	ಯಃ	ಯ್
ರ	ರಾ	ರಿ	ರೀ	ರು	ರೂ	ರೃ	ರೆ	ರೇ	ರೈ	ರೊ	ರೋ	ರೌ	ರಂ	ರಃ	ರ್
ಲ	ಲಾ	ಲಿ	ಲೀ	ಲು	ಲೂ	ಲೃ	ಲೆ	ಲೇ	ಲೈ	ಲೊ	ಲೋ	ಲೌ	ಲಂ	ಲಃ	ಲ್
ವ	ವಾ	ವಿ	ವೀ	ವು	ವೂ	ವೃ	ವೆ	ವೇ	ವೈ	ವೊ	ವೋ	ವೌ	ವಂ	ವಃ	ವ್
ಶ	ಶಾ	ಶಿ	ಶೀ	ಶು	ಶೂ	ಶೃ	ಶೆ	ಶೇ	ಶೈ	ಶೊ	ಶೋ	ಶೌ	ಶಂ	ಶಃ	ಶ್
ಷ	ಷಾ	ಷಿ	ಷೀ	ಷು	ಷೂ	ಷೃ	ಷೆ	ಷೇ	ಷೈ	ಷೊ	ಷೋ	ಷೌ	ಷಂ	ಷಃ	ಷ್
ಸ	ಸಾ	ಸಿ	ಸೀ	ಸು	ಸೂ	ಸೃ	ಸೆ	ಸೇ	ಸೈ	ಸೊ	ಸೋ	ಸೌ	ಸಂ	ಸಃ	ಸ್
ಹ	ಹಾ	ಹಿ	ಹೀ	ಹು	ಹೂ	ಹೃ	ಹೆ	ಹೇ	ಹೈ	ಹೊ	ಹೋ	ಹೌ	ಹಂ	ಹಃ	ಹ್
ಳ	ಳಾ	ಳಿ	ಳೀ	ಳು	ಳೂ	ಳೃ	ಳೆ	ಳೇ	ಳೈ	ಳೊ	ಳೋ	ಳೌ	ಳಂ	ಳಃ	ಳ್

ತುಳು ಒತ್ತಕ್ಷರೊ

	ಕ	ಗ	ಙ	ಚ	ಜ	ಞ	ಟ	ಡ	ಣ	ತ	ದ	ನ	ಪ	ಬ	ಮ	ಯ	ರ	ಲ	ವ	ಶ	ಷ	ಸ	ಹ	ಳ
ಕ	ಕ್ಕ	ಕ್ಗ	ಕ್ಙ	ಕ್ಚ	ಕ್ಜ	ಕ್ಞ	ಕ್ಟ	ಕ್ಡ	ಕ್ಣ	ಕ್ತ	ಕ್ದ	ಕ್ನ	ಕ್ಪ	ಕ್ಬ	ಕ್ಮ	ಕ್ಯ	ಕ್ರ	ಕ್ಲ	ಕ್ವ	ಕ್ಶ	ಕ್ಷ	ಕ್ಸ	ಕ್ಹ	ಕ್ಳ
ಗ	ಗ್ಕ	ಗ್ಗ	ಗ್ಙ	ಗ್ಚ	ಗ್ಜ	ಗ್ಞ	ಗ್ಟ	ಗ್ಡ	ಗ್ಣ	ಗ್ತ	ಗ್ದ	ಗ್ನ	ಗ್ಪ	ಗ್ಬ	ಗ್ಮ	ಗ್ಯ	ಗ್ರ	ಗ್ಲ	ಗ್ವ	ಗ್ಶ	ಗ್ಷ	ಗ್ಸ	ಗ್ಹ	ಗ್ಳ
ಙ	ಙ್ಕ	ಙ್ಗ	ಙ್ಙ	ಞ್ಚ	ಙ್ಜ	ಙ್ಞ	ಙ್ನ	ಙ್ಪ	ಙ್ಡ	ಙ್ಣ	ಙ್ತ	ಙ್ದ	ಙ್ನ	ಙ್ಪ	ಙ್ಬ	ಙ್ಮ	ಙ್ಯ				ಙ್ಶ	ಙ್ಷ
ಚ	ಚ್ಕ	ಚ್ಗ	ಚ್ಙ	ಚ್ಚ	ಚ್ಜ	ಚ್ಞ	ಚ್ಟ	ಚ್ಡ	ಚ್ಣ	ಚ್ತ	ಚ್ದ	ಚ್ನ	ಚ್ಪ	ಚ್ಬ	ಚ್ಮ	ಚ್ಯ	ಚ್ರ	ಚ್ಲ	ಚ್ವ	ಚ್ಶ	ಚ್ಷ	ಚ್ಸ	ಚ್ಹ	ಚ್ಳ
ಜ	ಜ್ಕ	ಜ್ಗ	ಜ್ಙ	ಜ್ಚ	ಜ್ಜ	ಜ್ಞ	ಜ್ಚ	ಜ್ಜ	ಜ್ಞ	ಜ್ತ	ಜ್ದ	ಜ್ನ	ಜ್ಪ	ಜ್ಬ	ಜ್ಮ	ಜ್ಯ	ಜ್ರ	ಜ್ಲ	ಜ್ವ	ಜ್ಶ	ಜ್ಷ	ಜ್ಸ	ಜ್ಹ	ಜ್ಳ
ಟ	ಟ್ಕ	ಟ್ಗ	ಟ್ಙ	ಟ್ಚ	ಟ್ಜ	ಟ್ಞ	ಟ್ಟ	ಟ್ಡ	ಟ್ಣ	ಟ್ತ	ಟ್ದ	ಟ್ನ	ಟ್ಪ	ಟ್ಬ	ಟ್ಮ	ಟ್ಯ	ಟ್ರ	ಟ್ಲ	ಟ್ವ	ಟ್ಶ	ಟ್ಷ	ಟ್ಸ	ಟ್ಹ	ಟ್ಳ
ಡ	ಡ್ಕ	ಡ್ಗ	ಡ್ಙ	ಡ್ಚ	ಡ್ಜ	ಡ್ಞ	ಡ್ಟ	ಡ್ಡ	ಡ್ಣ	ಡ್ತ	ಡ್ಡ	ಡ್ನ	ಡ್ಪ	ಡ್ಬ	ಡ್ಮ	ಡ್ಯ	ಡ್ರ	ಡ್ಲ	ಡ್ವ	ಡ್ಶ	ಡ್ಷ	ಡ್ಸ	ಡ್ಹ	ಡ್ಳ
ಣ	ಣ್ಕ	ಣ್ಗ	ಣ್ಙ
ತ	ತ್ತ	ತ್ದ	ತ್ಙ	ತ್ಚ	ತ್ಜ	ತ್ಞ	ತ್ಟ	ತ್ಡ	ತ್ಣ	ತ್ತ	ತ್ದ	ತ್ನ	ತ್ಪ	ತ್ಬ	ತ್ಮ	ತ್ಯ	ತ್ರ	ತ್ಲ	ತ್ವ	ತ್ಶ	ತ್ಷ	ತ್ಸ	ತ್ಹ	ತ್ಳ
ದ	ದ್ಕ	ದ್ಗ	ದ್ಙ	ದ್ಚ	ದ್ಜ	ದ್ಞ	ದ್ಟ	ದ್ಡ	ದ್ಣ	ದ್ತ	ದ್ದ	ದ್ನ	ದ್ಪ	ಡ್ಬ	ದ್ಮ	ದ್ಯ	ದ್ರ	ದ್ಲ	ದ್ವ	ದ್ಶ	ದ್ಷ	ದ್ಸ	ದ್ಹ	ದ್ಳ
ನ	ನ್ಕ	ನ್ಗ	ನ್ಙ	ನ್ಚ	ನ್ಜ	ನ್ಞ	ನ್ಟ	ನ್ಡ	ನ್ಣ	ನ್ತ	ನ್ದ	ನ್ನ	ನ್ಪ	ನ್ಬ	ನ್ಮ	ನ್ಯ	ನ್ರ	ನ್ಲ	ನ್ವ	ನ್ಶ	ನ್ಷ	ನ್ಸ	ನ್ಹ	ನ್ಳ
ಪ	ಪ್ಕ	ಪ್ಗ	ಪ್ಙ	ಪ್ಚ	ಪ್ಜ	ಪ್ಞ	ಪ್ಟ	ಪ್ಡ	ಪ್ಣ	ಪ್ತ	ಪ್ದ	ಪ್ನ	ಪ್ಪ	ಪ್ಬ	ಪ್ಮ	ಪ್ಯ	ಪ್ರ	ಪ್ಲ	ಪ್ವ	ಪ್ಶ	ಪ್ಷ	ಪ್ಸ	ಪ್ಹ	ಪ್ಳ
ಬ	ಬ್ಕ	ಬ್ಗ	ಬ್ಙ	ಬ್ಚ	ಬ್ಜ	ಬ್ಞ	ಬ್ಟ	ಬ್ಡ	ಬ್ಣ	ಬ್ತ	ಬ್ದ	ಬ್ನ	ಬ್ಪ	ಬ್ಬ	ಬ್ಮ	ಬ್ಯ	ಬ್ರ	ಬ್ಲ	ಬ್ವ	ಬ್ಶ	ಬ್ಷ	ಬ್ಸ	ಬ್ಹ	ಬ್ಳ
ಮ	ಮ್ಕ	ಮ್ಗ	ಮ್ಙ	ಮ್ಚ	ಮ್ಜ	ಮ್ಞ	ಮ್ಟ	ಮ್ಡ	ಮ್ಣ	ಮ್ತ	ಮ್ದ	ಮ್ನ	ಮ್ಪ	ಮ್ಬ	ಮ್ಮ	ಮ್ಯ	ಮ್ರ	ಮ್ಲ	ಮ್ವ	ಮ್ಶ	ಮ್ಷ	ಮ್ಸ	ಮ್ಹ	ಮ್ಳ
ಯ	ಯ್ಕ	ಯ್ಗ	ಯ್ಙ	ಯ್ಚ	ಯ್ಜ	ಯ್ಞ	ಯ್ಟ	ಯ್ಡ	ಯ್ಣ	ಯ್ತ	ಯ್ದ	ಯ್ನ	ಯ್ಪ	ಯ್ಬ	ಯ್ಮ	ಯ್ಯ	ಯ್ರ	ಯ್ಲ	ಯ್ವ	ಯ್ಶ	ಯ್ಷ	ಯ್ಸ	ಯ್ಹ	ಯ್ಳ
ರ	ರ್ಕ	ರ್ಗ	ರ್ಙ	ರ್ಚ	ರ್ತ	ರ್ಞ	ರ್ಟ	ರ್ಡ	ರ್ಣ	ರ್ತ	ರ್ದ	ರ್ನ	ರ್ಪ	ರ್ಬ	ರ್ಮ	ರ್ಯ	ರ್ರ	ರ್ಲ	ರ್ವ	ರ್ಶ	ರ್ಷ	ರ್ಸ	ರ್ಹ	ರ್ಳ
ಲ	ಲ್ಕ	ಲ್ಗ	ಲ್ಙ	ಲ್ಚ	ಲ್ಜ	ಲ್ಞ	ಲ್ಟ	ಲ್ಡ	ಲ್ಣ	ಲ್ತ	ಲ್ದ	ಲ್ನ	ಲ್ಪ	ಲ್ಬ	ಲ್ಮ	ಲ್ಯ	ಲ್ರ	ಲ್ಲ	ಲ್ವ	ಲ್ಶ	ಲ್ಷ	ಲ್ಸ	ಲ್ಹ	ಲ್ಳ
ವ	ವ್ಕ	ವ್ಗ	ವ್ಙ	ವ್ಚ	ವ್ಜ	ವ್ಞ	ವ್ಟ	ವ್ಡ	ವ್ಣ	ವ್ತ	ವ್ದ	ವ್ನ	ವ್ಪ	ವ್ಬ	ವ್ಮ	ವ್ಯ	ವ್ರ	ವ್ಲೆ	ವ್ವ	ವ್ಶ	ವ್ಷ	ವ್ಸ	ವ್ಹ	ವ್ಳ
ಶ	ಶ್ಕ	ಶ್ಗ	ಶ್ಙ	ಶ್ಚ	ಶ್ಜ	ಶ್ಞ	ಶ‍್ಟ	ಶ್ಡ	ಶ್ಣ	ಶ್ತ	ಶ್ದ	ಶ್ನ	ಶ್ಪ	ಶ್ಬ	ಶ್ಮ	ಶ್ಯ	ಶ್ರ	ಶ್ಲ	ಶ್ವ	ಶ್ಯ	ಶ್ಷ	ಶ್ಸ	ಶ್ಹ	ಶ್ಳ
ಷ	ಷ್ಕ	ಷ್ಗ	ಷ್ಙ	ಷ್ಚ	ಷ್ಜ	ಷ್ಞ	ಷ್ಟ	ಷ್ಡ	ಷ್ಣ	ಷ್ತ	ಷ್ದ	ಷ್ನ	ಷ್ಪ	ಷ್ಬ	ಷ್ಮ	ಷ್ಯ	ಷ್ರ	ಷ್ಲ	ಷ್ವ	ಷ್ಶ	ಷ್ಷ	ಷ್ಸ	ಷ್ಹ	ಷ್ಳ
ಸ	ಸ್ಕ	ಸ್ಗ	ಸ್ಙ	ಸ್ಚ	ಸ್ಜ	ಸ್ಞ	ಸ್ಟ	ಸ್ಡ	ಸ್ಣ	ಸ್ತ	ಸ್ದ	ಸ್ನ	ಸ್ಪ	ಸ್ಬ	ಸ್ಮ	ಸ್ಯ	ಸ್ರ	ಸ್ಲ	ಸ್ವ	ಸ್ಶ	ಸ್ಷ	ಸ್ಸ	ಸ್ಹ	ಸ್ಳ
ಹ	ಹ್ಕ	ಹ್ಗ	ಹ್ಙ	ಹ್ಚ	ಹ್ಜ	ಹ್ಞ	ಹ್ಟ	ಹ್ಡ	ಹ್ಣ	ಹ್ತ	ಹ್ದ	ಹ್ನ	ಹ್ಪ	ಹ್ಬ	ಹ್ಮ	ಹ್ಯ	ಹ್ರ	ಹ್ಲ	ಹ್ವ	ಹ್ಶ	ಹ್ಶ	ಹ್ಸ	ಹ್ಹ	ಹ್ಳ
ಳ	ಳ್ಕ	ಳ್ಗ	ಳ್ಙ	ಳ್ಚ	ಳ್ಜ	ಳ್ಞ	ಳ್ಟ	ಳ್ಡ	ಳ್ಣ	ಳ್ತ	ಳ‍್ದ	ಳ್ನ	ಳ್ಪ	ಳ್ಬ	ಳ್ಮ	ಳ್ಯ	ಳ್ರ	ಳ್ಲ	ಳ‍್ವ	ಳ್ಶ	ಳ‍್ಷ	ಳ‍್ಸ	ಳ್ಹ	ಳ್ಳ

ನಮೊ ಪಾತೆರುನ ಬಾಸೆಲು ಮಾತ ವಾಕ್ಯೊ ಆದಿಪ್ಪುಂಡು. ವಾಕ್ಯೊಲು ಪದೊಲೆಡ್ದ್ ಕೂಡೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು. ಪದೊಕುಲು ಅಕ್ಷರೊಡ್ದು ಕೂಡುದಿಪ್ಪುಂಡು. ಉದಾರ್ನೆಗ್, ಯಾನ್ ಸಾಲೆಗ್ ಪೋದ್ ಬರ್ಪೆ. ಈ ವಾಕ್ಯೊಡು ನಾಲ್ ಪದೊಕುಲು ಉಂಡು. ೧.ಯಾನ್, ೨.ಸಾಲೆಗ್, ೩.ಪೋದ್, ೪. ಬರ್ಪೆ. ಒಂಜೊಂಜಿ ಪದೊಟುಲಾ ಬೇತೆಬೇತೆ ಅಕ್ಷರೊಲು ಉಂಡು. ಇತ್ತೆ ಯಾನ್ ಪದೊನು ಬುಡ್ಪಾದ್ ಬರೆನಗ ಯ್+ಆ+ನ್ ಇಂಚ ಮೂಜಿ ಧ್ವನಿಮಾ ಉಂಡು. ಇಂಚ ತುಳು ಬಾಸೆನ್ ಪಾತೆರ್‌ನಗ ಗಲಸುನ ಅಕ್ಷರೊಲೆ ಮಾಲೆಗ್ ಅಕ್ಷರೊ ಮಾಲೆ ಪನ್ಪೆರ್.

ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ ಪಂಡ ಒಂಜಿ ಬಾಸೆನ್ ಬರೆನಗ ಗಲಸುನ ಅಕ್ಷರೊಲೆ ಸಾಲ್. ಇಂದೆತ ಇತಿಹಾಸೊ ಪ್ರಾಚೀನ ಇಜಿಫ್ತ್‌ಡ್ ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ೨೭೦೦ಡ್ ಆತ್ಂಡ್. ಬಾರತೊಡು ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿ ಅಕ್ಷರೊಲೆ ಬಗೆಟ್ ದಿಂಜ ಪಿರಾಕ್‌ದ. ಕೇಶಿರಾಜ ಪನ್ಪುನ ಸಂಸ್ಕೃತ ವಯಾಕರನೆ ಆಯನ ಶಬ್ದಮಣಿದರ್ಪಣಂ ಬೂಕುಡು ಕನ್ನಡೊದ ಸುದ್ದಾಕ್ಷರೊಲೆನ್ ಶುದ್ದಗೆ ಪನ್ತೆ. ಶುದ್ದಗೆ ಪಂಡ ತುಳುಟುಲಾ ಸುದ್ದಾಕ್ಷರೊಂದ್ ಅರ್ತೊ.

ತುಳು ವ್ಯಂಜನೊ ಅಕ್ಷರೊಲೆನ್ ಪನ್ಪುನ ಜಾಗೆ

ಐಪಿಎ ಉಚ್ಛಾರ ನಕಾಶೆ - ವ್ಯಂಜನೊಲು

	ಪ್ರಯತ್ನೊ ನಿಯಮಾವಳಿ	ಕಂಟ್ಯೊ/ಕಂಟೆಲ್ ಅಕ್ಷರೊ	ತಾಲವ್ಯೊ	ಮೂರ್ದನ್ಯೊ	ದಂತ್ಯೊ/ಕೂಲಿ ಅಕ್ಷರೊ	ದಂತೋಷ್ಟ್ಯೊ/ಕೂಲಿ-ತುಟಿ ಅಕ್ಷರೊ	ಓಷ್ಟ್ತೊ/ತುಟಿ ಅಕ್ಷರೊ
ಸ್ಪರ್ಶ್ಯ	ಅಲ್ಪಪ್ರಾಣ ಶ್ವಾಸೊ	ಕ	ಚ	ಟ	ತ	-	ಪ
	ಮಹಾಪ್ರಾಣ ಶ್ವಾಸೊ					-
	ಅಲ್ಪಪ್ರಾಣ ನಾದೊ	ಗ	ಜ	ಡ	ದ	-	ಬ
	ಮಹಾಪ್ರಾಣ ನಾದೊ					-
	ಅನುನಾಸಿಕೊ	ಙ	ಞ	ಣ	ನ	-	ಮ
ಅನಾಸ್ತೊ	ಅವ್ಯಾಹತೊ	-	ಯ	ರ	ಲ	ವ	-
ಊಷ್ಮಾಣ	ಶ್ವಾಸೊ	ಃ	ಶ	ಷ	ಸ	-	-
	ನಾದೊ	ಹ	-	-	-	-	-

ತುಳು ಸ್ವರೊ ಅಕ್ಷರೊಲೆನ್ ಪನ್ಪುನ ಜಾಗೆ

ಸ್ವರೊಲು

	ನಾಲಗೆದ ಎದುರು	ನಾಲಗೆದ ನಡು	ನಾಲಗೆದ ಪಿರವು
ಮುಚ್ಚಿದ್	ಇ ಈ	-	ಉ ಊ
ಅರ್ದ ಮುಚ್ಚಿದ್	ಎ ಏ	-	ಒ ಓ
ಅರ್ದ ದೆತ್ತ್‌ದಿನ	-	-	-
ದೆತ್ತ್‌ದಿನ	-	-	ಅ ಆ

ತುಳು ಅಕ್ಷರೊಲೆನ ಬಗೆಟ್ ತೂವೊಡಾಯಿನ ಬೂಕುಲು

• ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡ್ದ್ ಬಿ.ಎ.ವಿವೇಕ ರೈ ಸಂಪಾದನೆಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಯಿನ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆಡ್ ತುಳು ಬಾಸೆದ ಉಗಮ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿತ್ತ ಲಿಪಿ, ದ್ವನಿತ ಬಗೆಟ್ ಮಸ್ತ್ ಮಾಹಿತಿ ಉಂಡ. ಇಂದೆಟ್ ಎ.ವಿ.ನಾವಡೆರ್ ಬರೆಯಿನ ತುಳು ಭಾಷಾ ಜ್ಞಾನ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಾಕರಣದ ಬಗೆಟ್ ತುಳು ಬಾಸೆದ ದ್ವನಿಲು(Sounds) ಬುಕ್ಕೊ ಅಕ್ಷರೊಲು ಎಂಚ ಬದಲಾವಣೆ ಆಪುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಅನುನಾಸಿಕದ ಞ, ಙ ಗಳಸುನೆ ಎಂಚ ಆಪುಂಡು ಪಂಡ್‌ದ್ ವಿವರಿಸದೆರ್.
• ರಾಬರ್ಟ್ ಕಾಲ್ಡ್‌ವೆಲ್‌ನ A Comparative Grammar of the Dravidian or South-Indian Family of Languages ಬೂಕುಡು ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಲೆಡ್ ತುಳು ಒಂಜಿ ಮುಖ್ಯವಾಯಿನ ಬಾಸೆ. ಉಂದೆಟ್ ಅನುನಾಸಿಕ ಅಕ್ಷರೊಲು (Nasal sounds like 'ñ') ಎಂಚ ದ್ರಾವಿಡ ಬಾಸೆಲೆಡ್ ಒಂಜೇ ರೀತ್‌ಡ್ ಗಳಸುವೆರ್ಂದ್ ಉದಾರ್ಮೆ ಕೊರ್ತೆರ್.
• ಒಡಿಪುದ ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಗೋವಿಂದ ಪೈ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರಡ್ದ್ (ಡಾ. ಯು. ಪಿ. ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ಬುಕ್ಕೊ ತಂಡೊ)ತುಳು ನಿಘಂಟು ಸಂಪುಟ 3ಡ್ ಪದೊಕ್ಲೆನ್ ಗಳಸ್‌ದೆರ್.
• ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಸನ್‌ಡ್ದ್ ಎ. ಮಾನರ್ ಸಂಪೊಲ್ತ್‌ನ Manner's ತುಳು-ಕನ್ನಡ-ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಿಘಂಟು Tulu-Kannada-English Dictionary (1886) ಞ ಅಕ್ಷರೊದ ಪದೊಕುಲು ಉಂಡು.